Thứ bảy, 24 Tháng chín 2005, 10:35 GMT+7

Công tác xã hội: một ngành khoa học, một nghề chuyên môn

Cong tac xa hoi mot nganh khoa hoc mot nghe chuyen mon
Buổi đi thực tế của sinh viên bộ môn công tác xã hội, khoa xã hội học Trường ĐH Mở - bán công TP.HCM tại Trung tâm nuôi dưỡng người nhiễm HIV giai đoạn cuối (Mai Hòa, Củ Chi). Môn học này đã có từ năm 1992 và trong năm 2005 trở thành một ngành độc lập của trường

TTCN - Bấy lâu nay ở nước ta công tác xã hội bị đánh đồng với hoạt động từ thiện. Ai bỏ công đi hoạt động giúp người, từ ông tổ trưởng dân phố tới người đi cứu trợ cũng được cho là làm “công tác xã hội”.

Nhưng “không phải ai cũng làm công tác xã hội được đâu”! có nghĩa là phải được đào tạo hẳn hoi mới hành nghề được nếu ta nhận ra đây là một khoa học, một nghề chuyên môn.

Hội nghị “định hướng phát triển công tác xã hội ở VN” do Bộ LĐ-TB&XH chủ trì với sự hỗ trợ của UNICEF ngày 29-8-2005 vừa qua tại Hà Nội là cái mốc lịch sử quan trọng cho ngành này tại VN. Hội nghị đã qui tụ lãnh đạo cao cấp của các ban ngành như Bộ LĐ-TB&XH, Bộ GD-ĐT, Ban Khoa giáo T.Ư, Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, Ủy ban Dân sô - gia đình & trẻ em, Viện Chiến lược và chính sách y tế (Bộ Y tế), Cục Văn hóa thông tin cơ sở... và đại diện một số trường đại học có khoa công tác xã hội (CTXH).

Ở các nước công nghiệp hóa, dù bắt đầu như một việc làm từ thiện nhưng CTXH đã trở thành một khoa học xã hội ứng dụng có trên dưới 100 năm thâm niên, để hình thành những giải pháp cho các hậu quả xã hội tiêu cực tất yếu của công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Đó là sự thay đổi trong cấu trúc và khủng hoảng gia đình, khoảng cách giàu nghèo, trẻ em cơ nhỡ, người già lang thang, rượu chè, cờ bạc, mại dâm...

Dựa trên cơ sở các khoa học về hành vi con người và các khoa học khác, CTXH đã hình thành triết lý, các qui phạm đạo đức, các nguyên tắc và phương pháp hành động đặc thù để giúp cá nhân, nhóm, tập thể và cộng đồng gặp khó khăn, bằng khơi dậy tiềm năng của chính họ để tìm ra những giải pháp và nguồn lực (bên trong và bên ngoài) để vượt khó và hòa nhập cộng đồng. Không chỉ giải quyết mà còn phòng ngừa các vấn đề xã hội, CTXH góp phần thực hiện an sinh xã hội, đẩy mạnh phát triển xã hội để hướng tới phát triển bền vững. CTXH nhằm tiến tới “bình đẳng công bằng, tiến bộ xã hội và phát triển toàn diện con người” (như vị phó trưởng Ban Khoa giáo T.Ư đã phát biểu).

Sắp tới với sự phát triển như vũ bão của kinh tế và sự bùng nổ của các vấn đề xã hội, để kìm hãm những xáo trộn xã hội, vai trò của ngành nghề này sẽ cần thiết đến mức có người đề nghị phải đưa khái niệm CTXH vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho năm năm sắp tới.

Tại VN từ đầu những năm 1990 đến nay, CTXH đã được biết đến thông qua hàng ngàn khóa tập huấn ngắn hạn và các chương trình đào tạo ở Đại học Mở - bán công tại TP.HCM và Trường cao đẳng (nay là đại học) Lao động xã hội ở Hà Nội, nhưng đã phải mượn mã số của xã hội học. Mãi đến tháng 10-2004 Bộ GD-ĐT mới ban hành mã số đào tạo cho CTXH như một ngành học ở cấp cao đẳng và đại học.

Hiện nay có chín trường đại học có khoa CTXH và một số đã tuyển sinh cho năm 2005.

Việc làm trước mắt sẽ hết sức to lớn và khẩn trương, trước hết là chuyên môn hóa 4-5 vạn cán bộ cho hai ngành chính là LĐ-TB&XH và dân số - gia đình và trẻ em từ cơ sở đến trung ương cũng như cho các ngành mà con người là đối tượng phục vụ, giúp đỡ, giáo dục như y tế, giáo dục, công an, tòa án...

Phải tổ chức các cấp đào tạo từ trung cấp, đại học tới thạc sĩ và tiến sĩ, bởi lẽ nhân viên xã hội chuyên nghiệp không chỉ trực tiếp cung cấp dịch vụ xã hội mà còn là các nhà quản lý, đào tạo, nghiên cứu, soạn thảo chính sách nữa... Ở Singapore, bộ trưởng Bộ Phát triển cộng đồng, thanh niên và du lịch là một chuyên gia phát triển cộng đồng. Ở Philippines, ở Bộ An sinh và phát triển xã hội, từ nhân viên, trưởng phòng tới giám đốc, vụ trưởng, thứ trưởng, bộ trưởng đều là những nhân viên xã hội chuyên nghiệp.

Theo Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Trần Văn Nhung, trước mắt cần:

- Mở hai lớp đào tạo 50 - 60 thạc sĩ để làm công tác giảng dạy (một ở phía Bắc, một ở phía Nam) ưu tiên ngân sách nhà nước cũng như hợp tác quốc tế cho đào tạo CTXH ở trình độ thạc sĩ, tiến sĩ ở ngoài nước trong năm tới.

- Thành lập một hội đồng quốc gia và dành một khoản ngân sách nhà nước thích đáng cho biên soạn và dịch thuật tài liệu giảng dạy.

- Tạo mạng lưới các trường đào tạo CTXH trong nước nhằm chia sẻ kinh nghiệm, giảng viên, sinh viên, giữa các trường trong và ngoài nước.

- Tạo lập mối liên lạc nhằm hợp tác chia sẻ thông tin, kinh nghiệm với các trường CTXH quốc tế cũng như hội đồng thẩm định nghề CTXH trên thế giới...

Nhưng nền tảng của sự phát triển nghề nghiệp là “mã nghề” là cơ sở pháp lý xác định chức danh, vai trò vị trí của nhân viên xã hội các cấp cũng như chế độ đãi ngộ thích đáng. Mã nghề không chỉ sẽ dẫn tới sự chuyên môn hóa các tổ chức, mạng lưới, trung tâm chuyên về CTXH, mà còn xác định sự có mặt cần thiết của nhân viên xã hội trong các ngành khác nữa.

Để phát triển nghề CTXH, việc thành lập hội nghề nghiệp quốc gia và tham gia mạng lưới các hội nghề nghiệp quốc tế cũng sẽ rất cần thiết.

Hội nghị vừa qua mới là bước chuẩn bị cho một chiến lươc quốc gia để phát triển ngành CTXH một cách đồng bộ, bền vững cho tương lai lâu dài.

Trên đây là một viễn cảnh đáng phấn khởi nhưng khó khăn trước mắt cũng không ít. Nếu phát triển nhanh rộng mà không có nền tảng khoa học và đạo đức vững chắc thì sẽ dẫn tới nhiều hạn chế. Một hệ thống kiến thức khoa học mới không dễ dung nạp ngày một ngày hai. Giáo viên từ lý thuyết đến thực hành thiếu trầm trọng (cả nước mới có gần 30 thạc sĩ CTXH). Tài liệu giảng dạy, cơ sở thực hành hiếm hoi. Nếu chạy theo số lượng sẽ phải hi sinh chất lượng.

Đây là thách thức to lớn đối với những nhân viên xã hội tiên phong.

NGUYỄN THỊ OANH

Việt Báo

Chủ đề liên quan

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Chưa rõ định hướng ôn tập cho kỳ thi Quốc gia

Dù chưa cụ thể và chi tiết, nhưng phương án của “kỳ thi chung” cũng đã được Bộ đưa ra. Với 3 môn thi chính văn, toán, ngoại ngữ, 1 môn tự chọn, cùng 1 môn theo phương án tuyển sinh riêng của trường ĐH mà mình đăng ký; việc ôn tập của các học sinh năm nay xem ra không hề đơn giản.

Nhận xét tin Công tác xã hội: một ngành khoa học, một nghề chuyên môn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Công tác xã hội: một ngành khoa học, một nghề chuyên môn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cong tac xa hoi mot nganh khoa hoc mot nghe chuyen mon ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Công tác xã hội: một ngành khoa học, một nghề chuyên môn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Giáo Dục của chuyên mục Giáo Dục.

Social work: a science, a profession
Ministry of Education, social issues, social work, social workers, professionals, so long, development, science, training, work, university, the departments, who, to

craft - so long in our country are social work equated with philanthropy. who quit work to help people, from his head to the travel population is also thought to aid to "social work" ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.