Bản nghèo sinh tiến sĩ
Bản nhỏ xíu và nghèo, nghèo đến mức không có cả rau để ăn. Ấy vậy mà cái bản Puôi heo hút giữa đại ngàn Tây Bắc lại là nơi sản sinh ra nhiều giáo sư, tiến sĩ, thạc sĩ, cử nhân cho đồng bào các dân tộc vùng cao...
Câu chuyện bản Puôi “Các cụ nói đất bản Puôi ta làm ăn không dễ. Truyền rằng đầu bản, cuối bản có hai con suối cắt qua, của cải đều trôi tuột. Người bản Puôi muốn ngẩng mặt với đời phải vượt qua hai con suối này !”, Hoàng Quý Cầu nhắc lại lời truyền. Hai con suối - như Hoàng mô tả - trông hiền hòa là thế nhưng chỉ cần một cơn mưa lớn đầu nguồn là phút chốc trở nên hung hãn. Vụ hè thu đang độ thu hoạch thì lũ về cuốn phăng những vạt sắn, vạt ngô cùng nước mắt của người dân bản phút chốc đổ òa mất hút... Người bản Puôi từ xưa đã tự hiểu muốn vượt lên đói nghèo chỉ có con chữ mới giúp họ ngẩng mặt lên. Con chữ thời Hoàng Quý Cầu đi học - những năm chiến tranh - mới là những con chữ trộn lẫn với máu của bom đạn và cái đói rát ruột ngày đông... “13-14 tuổi chúng tôi đã làm công việc của người đàn ông thực thụ. 3 giờ sáng đánh trâu ra đồng để cày bừa. Đến khoảng 5 giờ là thả trâu, về thay quần áo đi học, xuôi theo suối Tất mà đến trường”. Tan lớp, cũng như bao chú nhỏ khác, Hoàng Quý Cầu không về nhà mà ra ruộng. Ở đó có một cái chòi nhỏ ngụy trang tránh bom, vừa chăn trâu, vừa học bài và canh máy bay Mỹ. “Ngày nào lòng chảo Phù Yên cũng bị máy bay Mỹ nện”, Hoàng Quý Cầu nhớ lại. Những ngày tháng đó, giữa tiếng bom rơi ùng oằng là tiếng rì rầm của các chú nhỏ học bài đâu đó... Năm 1969, khóa của Hoàng Quý Cầu - hệ 10/10 - ra trường. Anh được về làm báo Chiến Sĩ Tây Bắc. Đất nước giải phóng, anh về làm báo Sơn La và đến năm 1998 anh được bổ nhiệm làm giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam khu vực Tây Bắc. Các bạn đồng môn có Nguyễn Xuân Phan đang làm phó Ban tuyên giáo Huyện ủy Phù Yên, Hoàng Việt Long - nhà báo nổi tiếng khu vực Tây Bắc... Hoàng Quý Cầu có tất cả bốn người con, đều học từ ngôi trường mái lá và đều trở thành cử nhân báo chí. Còn Hoàng Lương là học trò bản Puôi cựu trào. Hết lớp 9 chàng trai Thái vào bộ đội và tham gia chiến đấu ở chiến trường Luang Prabang (Lào), Hoàng Lương bị thương trong một trận đánh, gãy nát cổ tay trái và gửi lại chiến trường một con mắt.Vết thương lành, Lương về công tác ở Ty Văn hóa tỉnh Nghĩa Lộ và thi vào khoa sử Đại học Sư phạm Hà Nội. Anh sinh viên - chiến sĩ - thương binh người Thái học quá xuất sắc, sau khi ra trường (1973) anh được trường giữ lại làm công tác nghiên cứu và giảng dạy. Đến năm 1987, nhà giáo Hoàng Lương bảo vệ thành công luận án tiến sĩ. Từ đây, ông trở thành công dân đầu tiên của tỉnh Sơn La lấy được học vị cao nhất. Mới đây ông được Nhà nước phong tặng hàm giáo sư và hiện giờ vẫn đứng trên bục giảng, dạy môn dân tộc học tại Hà Nội. Con bọ xít nuôi từng con chữ Bên kia suối Tất bây giờ không là bom đạn. Bên đó là cánh đồng Nà Tông. Gọi là cánh đồng nhưng đó là những mảnh ruộng cao thấp, vá víu nhau từng mảnh nhỏ mà thành. Bí thư Đảng ủy Đinh Mạnh Phóng thở dài cho biết: “Vẫn còn 50% hộ nghèo. Nghèo thì hạt gạo cõng lát khoai mà ra đồng, mà đến lớp”. Bữa cơm nhà ông Sầm Chánh đãi khách có một món mà cả đời tôi sẽ không quên được: bọ xít rang! Ông nửa đùa nửa thật bảo khách: “đặc sản bản ta đãi khách đấy, người dưới xuôi không biết làm món này đâu...”. Rồi ông tiếp: “Bao nhiêu thế hệ bản Puôi đều nhắm mắt mà ăn con bọ xít, nếu không có những con bọ xít làm thức ăn thì cái chữ chắc cũng đi xiêu đi vẹo mất vì đói. Mà bọ xít thì ngoài đồng Tổng đầy vì đâu có loài động vật nào nuốt nổi những con bọ có túi xạ hôi khủng khiếp này, chỉ có một nghị lực học, lòng tin vào tương lai của bản Puôi mới có thể chịu đựng cái mùi khủng khiếp của bọ xít”. “Giáo sư, tiến sĩ từ cái làng này đi ra đứa nào cũng biết ăn bọ xít cả đấy!”, ông Sầm Chánh tự hào. Cạnh tôi, anh chàng người Thái có đến hai bằng cử nhân Nguyễn Huy Hoàng, phó Văn phòng UBND huyện Phù Yên, lát lát lại làm một gắp bọ xít ra chiều khoái khẩu... Ông giáo già người Hà Nội, thầy Lê An, người đã dạy chữ cho hầu hết các thế hệ người Thái ở bản Puôi, chậm rãi nói như đinh đóng cột: “Khắp Tây Bắc này chưa thấy nơi đâu hiếu học như bản Puôi!”. Cũng vì lẽ đó mà ông giáo người Hà Nội đã sống trọn cuộc đời dạy chữ với nơi này, kể từ năm 1962. Ở vị trí trang trọng nhất trong nhà ông Sầm Chánh, giữa những giấy khen la liệt của bọn trẻ là giấy chứng nhận “gia đình hiếu học” của tỉnh cấp. Ông tự hào lắm nhưng cho biết rất nhiều nhà trong bản cũng thế chứ không riêng gì ông. Chưa có nơi nào heo hút, cheo leo ở Tây Bắc lại có số lượng học trò đông như bản Puôi, cả bản chỉ có 216 hộ nhưng có tới 335 học sinh, 40 giáo viên đang đứng lớp, chưa kể nhiều tiến sĩ toán - tin, tiến sĩ y khoa, kỹ sư, cử nhân, giáo viên đang “chi viện” cho huyện, tỉnh, trung ương... Theo Đặng Đại, Đức Bình |
||
| Việt Báo |
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bản nghèo sinh tiến sĩ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Ban ngheo sinh tien si ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bản nghèo sinh tiến sĩ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Gương Sáng của chuyên mục Giáo Dục.
A graduate student poverty
Northwest, Hoang Cau Do, Hanoi, Sam District, Phu Yen, the tribesmen, produce, Ph.D., stink, BA, Professor, beetles , no, of, school
The tiny and poor, poor enough to not have to eat the vegetables. Yet the attraction between the university thousands of pigs Puoi Northwest is the birthplace of many professors, doctoral, masters, bachelors for ethnic highland peoples ....
- 14/05 - 08:01: Đào Thụy Thùy Dương đoạt giải quán quân cuộc thi viết thư..
- 02/05 - 14:34: Kỳ tích của cậu học trò không ngón tay
- 11/03 - 10:29: Nhọc nhằn giáo viên cắm bản
- 05/03 - 08:34: “Cậu bé không ngón tay” học giỏi, mê vẽ
- 20/02 - 09:40: Nỗi niềm dạy chữ nơi chỉ có... "sóng lòng"
- Người biến giấc mơ thành sự thật (22/05/2006).
- Lớp học thầy Hải (17/05/2006).
- Em không thể là con nhà nghèo! (15/05/2006).
- Chị em “rồng vàng” và bóng mẹ... (08/05/2006).
- Ước mơ dưới ngọn đèn dầu (07/05/2006).
- Cậu học trò “chuyên bán bánh mì” (04/05/2006).
- “Con muốn được đi học như các bạn...” (03/05/2006).
- Trịnh Kim Hoàng không đầu hàng số phận (29/04/2006).
- Cậu bé rửa bát thuê trở thành... ông chủ (25/04/2006).
- Cậu học trò biết vượt lên số phận (24/04/2006).
- Ban ngheo sinh tien si (24/04/2006).
Kiểm soát cân nặng là quá trình thực hiện những thay đổi nhỏ trong cuộc sống của bạn. Khi bạn áp dụng những thay đổi nhỏ này trong cuộc..
Đà Nẵng, thành phố của những cây cầu, thành phố xanh – sạch – đẹp hấp dẫn du khách bởi nhiều địa điểm du lịch và ẩm thực đặc sắc,..
Hiện nay thạch đen được bày bán trên địa bàn Hà Nội hầu như không có kiểm chứng về an toàn thực phẩm.
Thời gian gần đây, giới trẻ thích thú với thời trang và các món trang sức hình con chim lợn hay còn gọi là cú mèo. Họ sẵn sàng chi cả..
Không ép trẻ phải học trước song để trẻ tự tin khi bước vào môi trường học tập mới, nhiều phụ huynh đã trang bị cho con những kiến thức..
- Thời sự 24h: Phạt tù sinh viên vì tuyên truyền chống nhà nước
Phạt tù cựu sinh viên vì "tuyên truyền chống nhà nước"; Nữ "dị nhân" HN nói chuyện được với cụ rùa Hồ Gươm?; Beckham chính thức nói lời từ giã bóng đá; Đài Loan phớt lờ Trung Quốc, khuyến cáo Philippines; 20 cặp đồng tính linh đình diễu hành và tổ chức đám cưới... là những tin nóng nhất trong ngày 17/05.
- Thời sự 24h: Bịt mặt, giật trang sức thiếu nữ đang đi xe máy
Vụ "ép DN trả tiền nhậu": CSGT tạm thôi chức; Vụ vợ chồng giáo viên sát hại chủ nợ: Tình tiết rợn người; Trận derby "đắt đỏ" nhất châu Âu; "Đường lưỡi bò" là do một quan chức Trung Quốc tiện tay vẽ vào; Những vụ khoe ‘chiến tích bất hảo’ ầm ĩ của giới trẻ; Baggio và ‘gái một con’ Vân Hugo đang yêu nhau?... là những tin nóng nhất trong ngày 16/05.
- Thời sự 24h: Chồng dùng mìn giết vợ do nghi ngờ ngoại tình
Vụ nổ mìn giết vợ: Lời kể kinh hoàng của người đi cùng xe; Chelsea và sứ mệnh lịch sử; Trung Quốc xua tàu cá vào thềm lục địa Việt Nam; Nóng đỉnh điểm, người Hà Nội rủ nhau đi ‘tắm tiên’; Cảnh giác với thạch đen siêu bẩn; Sao Việt và những hành động "ý thức kém"... là những tin tức nóng nhất trong ngày 15/05.
- Thời sự 24h: Nhiều học sinh lớp 6 ở Đắc Lắc nghi bị chết đuối
Rúng động: Gần 20 học sinh lớp 6 ở Đắc Lắc nghi bị chết đuối; Bí ẩn thẩm mỹ viện hàng trăm người ra vào mỗi ngày; 32 tàu Trung Quốc chính thức xâm phạm Trường Sa; Thuốc kích dục nữ: “Thần tiên” hay trò bịp?; Clip tình yêu tuổi teen dễ thương nhận like ‘khủng’; Khi nghệ sĩ Việt bị lợi ích "quật ngã" yêu thương... là những tin nóng nhất trong ngày 14/05.
- Thời sự 24h: Thực hư “chiến tranh tin đồn” của Triều Tiên
Nhạc sĩ Ngọc Đại có thể bị truy cứu hình sự?; Dân mạng xúc động chuyện tình 2 cụ già trên xe bus; Sir Alex Ferguson nghẹn ngào chia tay NHM tại Old Trafford; Thực hư “chiến tranh tin đồn” của Triều Tiên; Bé gái sống sót trong vụ thảm án Lê Văn Luyện hiện ra sao?; Đột nhập thế giới ngầm của ông trùm Dũng "mặt sắt"... là những tin nóng nhất trong ngày 14/5.
- 1001 chiêu "chữa bách bệnh" quái gở
Các “thầy” có thể chữa được bách bệnh bằng những cách kỳ quái.
- "Nude để thiền" hay sự sa đọa của nhà sư?
Nude để thiền dù chỉ mới được đăng tải nhưng một số bức ảnh khác trong bộ ảnh này nhanh chóng được cư dân mạng lùng sục.
- Rộ tin đồn dùng dao lam “dính” HIV rạch đùi thiếu nữ
Thông tin cảnh báo rạch đùi nữ sinh khiến nhiều nữ sinh cũng như các bậc phụ huynh bất an, lo lắng.
- Alex Ferguson tuyên bố nghỉ hưu
Vậy là cuối cùng, hành trình huyền thoại của vị HLV người Scotland cũng đã kết thúc.
- Chuyện "ăn bớt" vắc xin tại TT Y tế dự phòng Hà Nội?
Số thuốc bị “ăn bớt” khoảng 40% so với 0,5ml chuẩn ban đầu.
- Toàn cảnh thể thao từ 12/5 – 18/5
Toàn cảnh thể thao từ 12/5 – 18/5
- Toàn cảnh Showbiz tuần (12/5 – 18/5)
Hot: Angelina Jolie viết tâm thư trải lòng chuyện cắt bỏ ngực; Lý Nhã Kỳ: Từ "đại sứ du lịch" đến "bà trùm scandal";
- Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/05 - 18/05)
Bàng hoàng vụ 4 học sinh chết đuối; CSGT bị tố ép doanh nghiệp trả tiền ăn nhậu; Bi hài chuyện kiều nữ "săn tình" ở bể bơi;
- Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (12/05 – 18/05)
Kinh hoàng người cha "khâu miệng, dội nước sôi lên đầu" con gái; Con đường vào tù của một tiến sĩ kinh tế;
- Tin công nghệ nổi bật tuần 12/05 - 18/05
Việt Nam đang là nơi sản xuất smartphone hàng đầu thế giới, 10 virus máy tính nguy hiểm nhất mọi thời đại, A
Viết phản hồi