An Thuyên: Viết từ những nỗi ám ảnh

An Thuyen Viet tu nhung noi am anh

Trong những nhạc sĩ thuộc thế hệ “già”, An Thuyên là người sáng tác khá bền bỉ và vẫn giữ được phong độ của mình. Từ một chàng thanh niên chưa qua trường lớp mà vẫn sáng tác được Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác và Em chọn lối này nổi tiếng, đến nay, dù bận bịu với công tác quản lý, ông vẫn sáng tác khá đều với nhiều nhạc phẩm có sức lay động lớn.

Từ những giọt sữa thơm...

Với Hà Tĩnh mình. Răng mà thương mà nhớ. Khi tôi ấu thơ, gió bụi cát bay lẫn trong sữa thơm mẹ nuôi tôi lớn... (Hà Tĩnh mình thương)

Khi còn là sinh viên năm cuối đi thực tập tại Hà Tĩnh, đúng lúc cơn lũ lịch sử năm 2000 ập về Hương Sơn (Hà Tĩnh), 3 ngày lênh đênh trên nước, chúng tôi đã không cầm lòng nổi khi nghe từ đài phát thanh, ca sĩ Hương Mơ hát Hà Tĩnh mình thương của nhạc sĩ An Thuyên. Những giai điệu tha thiết, những ca từ lắng đọng đã gợi hình, gợi cảm về một vùng đất đầy khắc khoải. Sau này, trong một lần tiếp chuyện, ông đã nói về cái hình ảnh gió bụi cát bay lẫn trong sữa thơm mẹ đã ám ảnh ông từ thời niên thiếu. Đó là vào năm 1949, khi cậu bé An Thuyên cất tiếng khóc chào đời, thì cũng là lúc giặc Pháp đổ bộ vào Quỳnh Lưu-quê hương ông. Người mẹ mới sinh nở ôm con vượt sông, bị mất sữa. Trong cát bụi thời loạn, cậu bé được cứu sống từ những dòng sữa lẫn lộn khác, của những người mẹ vùng đất nghèo khó này.

Khi lớn lên, mẹ ông đã kể cho ông nghe, rằng lần đó bao người dân vô tội chết vì giặc. Bao mạng người mất đi để cứu sống một người, ông luôn cảm thấy mình như mắc nợ và bao năm trời đau đáu được một lần viết lên cái nỗi ám ảnh đó bằng âm nhạc. Trên chặng hành trình của cuộc đời và sự nghiệp âm nhạc, ông đã viết bao nhiêu ca khúc về quê hương mà cũng chưa dễ gì gọi tên một lần cái hình ảnh quá vãng ấy. Mãi đến cuối những năm 90 của thế kỷ trước, một lần về công tác tại Hà Tĩnh, thấy những người mẹ lầm lũi trên những cánh đồng gió Lào cát trắng, ông mới xúc động viết nên ca khúc Hà Tĩnh mình thương.

... Đến một làng quê nghèo khó

Làng quê của ông có tên là làng Đáy. Tên Đáy, có nghĩa đen là phía đáy của một con sông, nhưng lại có nghĩa bóng là đáy cùng của cái nghèo, cái khó. Rất may mắn, gia đình ông là một gia đình văn nghệ, dù chỉ dừng lại ở hát cho nhau nghe. Bố mê tuồng và từng đóng vai cha của Thạch Sanh trong vở tuồng cùng tên. Người anh trai thứ hai vào vai chàng anh hùng họ Thạch. Vở tuồng đó theo năm tháng vẫn được gia đình ấy diễn trong các ngày hội làng, các buổi liên hoan văn nghệ hợp tác xã. An Thuyên tham gia với vai trò kéo nhị và ông được bồi dưỡng năng khiếu âm nhạc từ những câu hát hồn hậu nơi ruộng lúa bờ sông như thế.

Ông bảo rằng, hình ảnh ám ảnh ông lâu nhất là vùng quê nghèo ấy, là cái làng Đáy ấy. Sau bao nhiêu năm ra đi, ông luôn hướng về nó và viết về nó. Chính vì vậy những ca khúc của ông như Ca dao em và tôi, Neo đậu bến quê, Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác, Hà Tĩnh mình thương, Sông Hiền Lương...vẫn rưng rưng đâu đó hình ảnh một làng quê nghèo với bao nỗi niềm chưa dứt.

Thời thanh niên, với chút kiến thức âm nhạc “học mót” (cách nói của ông), An Thuyên quỳ gối trên đường cát viết vội vàng những cái mà ông cho rằng mình viết bài hát. Không ngờ mấy chục năm sau, nó lại là những tác phẩm xuất sắc của ca khúc Việt Nam, đó là Em chọn lối này, Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác. Ông bảo rằng sau này, ông không hề sửa chữa được một nốt nào nữa từ hai ca khúc ấy, bởi vì nó đã trong như một giọt nước, lỡ đụng vào không khéo sẽ vỡ.

Mê âm nhạc, từng đi bộ hàng chục cây số để thi tuyển vào trường âm nhạc, khi Trường Âm nhạc Việt Nam (Nhạc viện Hà Nội bây giờ) về quê tuyển sinh năng khiếu, nhưng ông đã bị trượt. Để rồi mãi đến năm 1976, lúc đã 27 tuổi và từng là một cán bộ làm công tác văn hóa ở Nghệ An, ông mới chính thức đi học trường nhạc để thực hiện cái khao khát từ thời tấm bé: nhạc, chỉ có nhạc mà thôi.

Nhưng để có một An Thuyên của ngày hôm nay, với những ca khúc nổi tiếng, không chỉ đơn thuần nhờ những kiến thức mà ông đã học trong trường nhạc hay những đam mê của cậu bé trong một gia đình có máu văn nghệ. Ông đã may mắn là người được giao nhiệm vụ đi sưu tầm dân ca và nhạc cổ truyền ở một số vùng quê Nghệ An thời trai trẻ. Những giai điệu tha thiết của một vùng quê đã ngấm vào ông như bồi thêm phù sa cho cái hồn âm nhạc dân tộc trong ông để bật ra trên từng giai điệu mà ông viết ra sau này.

Và nữa, những hình ảnh như không thể khác, không thể có ở một nơi nào khác đã lưu dấu trong tiềm thức của người thanh niên đa cảm ấy. Đó là những chiếc áo tơi lam lũ, những đôi chân trần trên cát của những người nông dân xắn quần ngang gối; là những con đò chở nặng những cuộc đời nghèo khó... Những hình ảnh ấy đã thấp thoáng bóng dáng trong các ca khúc của ông, tạo nên một phong cách rất riêng.

Dân gian mà hiện đại

Ông cũng như nhiều người con tài năng khác của xứ Nghệ, lập nghiệp ở chốn phồn hoa đô hội. An Thuyên khiêm tốn nhận rằng, so với nhiều nhạc sĩ hiện sống ở Nghệ An, ông còn kém tài họ. Nhưng cái khác của ông là viết bằng những nỗi day dứt khôn nguôi hình ảnh một vùng quê của người con hơn 30 năm xa quê.

Khi xa quê, được tiếp xúc với văn hóa Bắc Bộ, ông thêm một lần rung động và ngưỡng mộ. Ông tiếp thu cái lịch lãm, hào hoa của vùng đất này để thể hiện trong những ca khúc viết về miền quê nắng gió ấy. Chính vì vậy, những ca khúc của ông, dân gian là vậy nhưng cũng rất hiện đại. Bao nhiêu nỗi niềm nhưng không ủy mị, ngược lại, rất sang trọng.

Nhạc sĩ An Thuyên hiện là Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội, đeo hàm đại tá và được biết đến là một người quản lý tài năng, đưa một ngôi trường từng đứng trước nguy cơ bị giải thể thành một cái nôi đào tạo nghệ thuật uy tín như hiện nay. Có nhiều lý do để ông giải thích điều này, nhưng trong đó có lý do... ám ảnh. Ông bị ám ảnh bởi cái...trượt thời đi thi tuyển, nên bây giờ phương thức tuyển tài năng của ông là phát hiện những năng khiếu chính trong học trò chứ không áp dụng khuôn mẫu cho những người chưa biết nhiều về nghệ thuật.

Nhân vật của Con đường âm nhạc tháng 4

Chương trình Con đường âm nhạc tháng 4 do VTV3 tổ chức với nhân vật chính là nhạc sĩ An Thuyên, sẽ diễn ra vào tối 8-4, tại Cung Văn hóa Hữu nghị Việt Xô (Hà Nội). Với chủ đề Ca dao, em và tôi, 18 ca khúc xuất sắc nhất của nhạc sĩ An Thuyên với phong cách âm hưởng dân ca là chủ đạo, được chọn để trình bày trong đêm nhạc này: Em chọn lối này, Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác, Hành quân lên Tây Bắc, Khi xe tăng qua miền Quan họ, Thơ tình của núi, Chín bậc tình yêu, Huế thương, Neo đậu bến quê, Mẹ VN anh hùng, Ca dao em và tôi... Các ca khúc này sẽ được thể hiện qua các giọng ca: NSND Thanh Hoa, Tùng Dương, Hồ Quỳnh Hương, Kasim Hoàng Vũ, Bông Mai, Phương Anh, Trọng Tấn...

T.Tr

Nguyên Vũ

Việt Báo

Video nổi bật

Không còn nợ nhau - [Lyric - Wendy Thao]
00:00 / --:--

TIN Thế Giới Giải Trí NỔI BẬT

Khánh Thy, Thanh Lam đồng loạt khoe con

Thật tình cờ khi Thanh Lam, Trương Quỳnh Anh, Khánh Thy, Trà My, đều đăng tải những khoảnh khắc tuyệt vời bên các con yêu trên mạng xã hội và gây sự chú ý. Đó cũng là những ảnh hot của sao Việt trên facebook tuần qua.

Nhận xét tin An Thuyên: Viết từ những nỗi ám ảnh

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết An Thuyên: Viết từ những nỗi ám ảnh bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết An Thuyen Viet tu nhung noi am anh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc An Thuyên: Viết từ những nỗi ám ảnh ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Thế Giới Sao của chuyên mục Thế Giới Giải Trí.

An Sailing: Writing from the obsession
An Sailing, Ha Tinh, Nghe An, the composer, the young man, the song, haunted, music, musicians, sir, pictures, writing, country, year, his

In Music generation artist "old", An Sailing is the composer quite durable and retain their own style of. From a young man through school and still have not painted night listening to that song and I remember Uncle select This popular style, so far, ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h287 HN ban 21 phat dai bac dip Quoc khanh
    Thời sự 24h(28/7): HN bắn 21 phát đại bác dịp Quốc khánh

     Hà Nội bắn 21 phát đại bác dịp Quốc khánh; 15 người chết trong lũ, Quảng Ninh xin ứng cứu; Ngưỡng xét tuyển đại học là 15 điểm; Người phụ nữ Indonesia kêu cứu vì chồng cũ "lừa" bắt con ở VN;

  • Thoi su 24h277 QN ngap nang sau tran mua lich su
    Thời sự 24h(27/7): QN ngập nặng sau trận mưa lịch sử

    Quảng Ninh ngập nặng sau trận mưa lịch sử; Biểu tượng sexy nhất của điện ảnh Việt thập niên 90; Vì sao hàng xóm không mua 'bức tường 1 tỷ'?; Hà Nội: Cảnh nhấc bổng xe tải mắc kẹt trên cầu vượt; Hàng chục cán bộ ngân hàng tại phiên xử đại gia nợ 1.600 tỷ...là những thông tin thời sự nổi bật ngày 27/7.

  • Thoi su tuan qua Dung thu phi duong bo voi xe may
    Thời sự tuần qua: Dừng thu phí đường bộ với xe máy

    Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Thí sinh chật vật tra cứu điểm thi; Nữ đại gia bị thợ làm tóc lừa 288 tỷ đồng; Cán bộ Thanh tra Chính phủ bị bắt vì nghi vấn nhận 100 triệu đồng; Du khách Việt ăn cắp hàng hiệu ở Thụy Sĩ; Vụ giết 4 người ở Nghệ An: Bất ngờ về nghi phạm...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h257 Dai tuong Phung Quang Thanh ve den Ha Noi
    Thời sự 24h(25/7): Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội

    Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội; Triệt phá đường dây cực lớn, thu 5,5 tấn ma túy; LS nói về những 'bất thường' sau phiên xử Lý Nguyễn Chung; gần 40.000 điểm liệt môn Toán: ‘Tôi thấy choáng!’; nhiều người chết và bị thương vì tai nạn giao thông;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 25/7.

  • Thoi su 24h247 Hanh khach bi troi tren may bay
    Thời sự 24h(24/7): Hành khách bị trói trên máy bay

     Khi lương chủ tịch tập đoàn nhà nước "bất ngờ" bị lộ; Giọng đọc huyền thoại của VTV giờ ra sao?; Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Trẻ sơ sinh chết bất thường: Bộ Y tế vào cuộc

  • Du khach Viet an cap o Thuy Si
    Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ

    Chưa tìm được cách ngăn ngừa người ra nước ngoài buôn lậu, trộm cắp hoặc vi phạm thuần phong mỹ tục nước sở tại nên chúng ta sẽ còn xấu mặt dài dài

  • Bat nguyen Chu tich Tap doan Dau khi VN
    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN

    Cựu Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) Nguyễn Xuân Sơn bị khởi tố để điều tra hành vi "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" - tội danh được quy định tại điều 285 Bộ luật Hình sự. Báo điểm.. ------------ Xem thêm: Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN, http://vietbao.vn/tp/Bat-nguyen-Chu-tich-Tap-doan-Dau-khi-VN/12123701/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tuan Hung vang bay dap tra My Linh
    Tuấn Hưng "văng bậy", “đáp trả” Mỹ Linh

    Nhiều người tỏ ra không hài lòng với cách ứng xử của Tuấn Hưng, trong đó có diva Mỹ Linh. ------------ Xem thêm: Tuấn Hưng "văng bậy", nổi nóng với Bài hát yêu thích1, http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Tuan-Hung-vang-bay-noi-nong-voi-Bai-hat-yeu-thich1/350613756/235/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Trung Quoc giup Lao xay duong sat cao toc
    Trung Quốc giúp Lào xây đường sắt cao tốc

    Dự án giúp Lào có vốn nhưng cũng giúp chính TQ nhằm đạt được 3 mục đích lớn: Xuất khẩu vốn; xuất khẩu công nghệ và xuất khẩu con người.

  • Nu tho dan nguc tran xon xao dan mang
    'Nữ thổ dân ngực trần' xôn xao dân mạng

    Hot girl thổ dân xinh đẹp ngực trần đang trở thành từ khóa hot được cư dân mạng tìm kiếm, thông tin về cô gái này cũng nhanh chóng được tìm thấy.

  • Su kien quoc te noi bat 197257
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/7-25/7)

    Thỏa thuận hạt nhân Iran gặp trở ngại tại Quốc hội Mỹ; Hải quân Trung Quốc tập trận lớn trên Biển Đông; Sách trắng Nhật tố cáo trực tiếp Trung Quốc gây hấn ở Biển Đông; Tin chấn động: NASA công bố tìm thấy Trái đất thứ 2 là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 207 267
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/7 - 26/7)

    Fan thu thập 2.000 bằng chứng nói xấu Taeyeon (SNSD), Vụ "Lệ Quyên cho con đi tiểu trên máy bay": hết "sốt" báo Mỹ, lại lên báo Anh, Sơn Tùng MTP bị nghi ngờ về giới tính, Sau tin đồn chia tay Kim Lý, Trương Ngọc Ánh tình tứ bên trai lạ, "Trò cưng Mỹ Tâm hát hit Sơn Tùng M-TP vượt trội bản gốc".... là những tin chính nổi bật trong tuần.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1907 2507
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07)

    Vụ chặt cây xanh: Hàng loạt cán bộ bị giáng chức, chuyển công tác; Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ; Tranh cãi về màu sơn mới Nhà hát lớn Hà Nội; Bức tường 1 tỉ đồng sẽ bị thu hồi? ....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1907-2507/2147580278/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1907 25072015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015

    Ông Nguyễn Xuân Sơn - nguyên Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam bị cho thôi chức và bắt tạm giam để điều tra về nguồn vốn 800 tỉ do PVN đầu tư vào Ocean Bank có nguy cơ bị mất trắng; giá xăng giảm "nhỏ giọt"260 đồng/lít, trong khi DN xăng dầu vẫn đang lãi 1.105 đồng/lít xăng còn người tiêu dùng thì vẫn mua xăng đắt và tiếp tục phải đóng vào quỹ Bình ổn giá; WB vừa công bố thông tin về nợ công khiến dư luận xã hội giật mình với con số nợ lên tới 110 tỷ USD, cao hơn nhiều so với các nguồn số liệu từng được công bố... Cùng với đó, những thông tin về BĐS, tài chinh- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1907-25072015/2147580269/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1907 2507
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/07 - 25/07)

    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN; Lý Nguyễn Chung bị tuyên án 12 năm tù; Cảnh báo tội phạm mới: ‘thôi miên, bỏ thuốc mê’ để gây án; Đánh sập đường dây mua bán, vận chuyển hơn 1.200 bánh heroin; Giáo viên cấu kết với người tình giết chồng; Nạn ném đá xe khách, vì sao dây dưa?;.....là những tin đáng chú ý trong tuần.