Thứ năm, 04 Tháng tư 2013, 10:57 GMT+7

Nghiện game dưới cái nhìn khoa học

Chúng ta không lạ gì với cụm từ "nghiện game", nó được dùng rộng rãi thời gian gần đây như một lý do để đưa người chơi game vào một diện "cần được cứu rỗi". Tuy nhiên khi nói đến bằng chứng khoa học của nó thì hầu như không ai biết gì nhiều ngoài những quy chụp theo kiểu "thấy nó như vậy thì là nghiện game". Vậy tại sao chúng ta không thử một lần xét tính khoa học của nó ?

Nghiện là gì ?

Nghiện game đầu tiên tất nhiên là một trong số những tình trạng được gọi chung là "nghiện", vậy ở đây định nghĩa của nghiện là như thế nào ? Theo các định nghĩa về y khoa thì nghiện (addiction) là một tình trạng bất thường của tâm thần học pha trộn với vật lý học khiến người mắc phải bị phụ thuộc vào tác nhân gây nghiện và không thể dừng việc tương tác với nó gây ra những hậu quả xấu về sức khỏe, tinh thần, xã hộikinh tế.

Nghiện phân biệt với thói quen (habit) ở chỗ thói quen có thể được tự sửa chữa bởi chủ thể nếu muốn, nhưng người nghiện không thể nào tự bỏ nghiện một mình mà cần phải có sự giúp đỡ về y tế (liệu pháp cắt cơn nghiện) và tinh thần (sự động viên của gia đình, người thân).

Nghien game duoi cai nhin khoa hoc
Nghiện là bệnh lý của cơ thể và tâm thần.

Chứng nghiện được phân biệt ra 2 loại chính là "Nghiện chất gây nghiện" (substance dependence), người nghiện loại này thường sử dụng và trở nên phụ thuộc vào những chất có dược tính tác động vào thần kinh và gây ra nghiện. Các thể loại nghiện này có thể kể ra như nghiện ma túy, nghiện rượu, nghiện thuốc lá ... Thể loại thứ 2 là "Nghiện hành vi" (behavioral addiction), người nghiện không tiếp xúc với chất gây nghiện cụ thể mà tác nhân gây nghiện là một hoạt động nào đó trong cuộc sống. Các loại nghiện hành vi có rất nhiều như nghiện cờ bạc (gambling), nghiện ăn (ăn uống vô độ), nghiện mua sắm (shopaholic), nghiện sex, nghiện internet, nghiện làm việc (workaholic) và tất nhiên nghiện game nằm trong nhóm này.

Nghiện hành vi là một nhóm khác biệt

Nếu như nghiện chất gây nghiện là quá rõ về nguyên nhân, tác nhân gây ra (do chất kích thích gây ra) và được nhiều nhà khoa học nghiên cứu rất kỹ thì ngược loại, nghiện hành vi còn khá sơ khai và mơ hồ với giới khoa học vì nó không có dược chất kích thích cụ thể. Theo thông tin của từ điển bách khoa Wikipedia cho biết thì ngay cả những tài liệu của tổ chức y tế thế giới (WHO) cũng mô tả khá mơ hồ về chứng nghiện mới này. Vẫn còn thiếu nhiều nghiên cứu mang tính khẳng định về cấu trúc, tác nhân cũng như hoạt động của chứng nghiện hành vi, các nhà khoa học chỉ tạm nhận định về chúng dựa trên 2 dấu hiệu của người mắc: Thất bại trong việc kiểm soát hành vi của mình, tiếp tục lao vào hành vi mà bản thân nghiện bất chấp hậu quả.

Tuy nhiên, không phải vì vậy mà các nhà chuyên môn về chứng nghiện thôi quan sát, tiến sĩ Elizabeth Hartney với kinh nghiệm tiếp xúc với các bệnh nhân nghiện đã viết một số bài báo mô tả về đặc tính của các thể loại nghiện trong đó có nghiện hành vi. Theo những gì được rút ra thì đối với nghiện hành vi, nguyên nhân gây nghiện không hẳn là cái mà người mắc đang nghiện.

Nghiện game chưa chắc đã tại game

Nghiện là sự pha trộn giữa sự bất thường của cơ thể (thể chất) và tâm thần (tinh thần), vì vậy nếu nghiện chất kích thích rõ ràng là do dược tính của chất tác động trực tiếp lên cơ thể và tâm thần người sử dụng thì nghiện hành vi phức tạp hơn nhiều. Bằng chứng rõ nhất cho thấy cùng một hành vi người này có thể nghiện nhưng nhiều người khác thì không, bạn ăn hàng ngày để sống nhưng không thế nói bạn bị nghiện ăn, không phải ai bước vào siêu thị cũng bị nghiện mua sắm ... và tất nhiên cũng phải xác định không phải ai ngồi vào computer chơi game cũng bị coi là nghiện game.

Nghien game duoi cai nhin khoa hoc
Không phải ai ngồi vào máy tính chơi game cũng là nghiện game.

Theo quan sát của tiến sĩ Elizabeth Hartney, nghiện nói chung và nghiện hành vi nói riêng có cùng một đặc tính là dễ xảy ra đối với người có tinh thần yếu (morally weak) hoặc những người phải đối mặt với trạng thái tiêu cực trong cuộc sống. Chính sự yếu kém về ý chí và những cú sốc trong cuộc sống (thất tình, lo lắng về kinh tế, thất nghiệp, bị bạo hành, gia đình bất ổn ...) dẫn đến sự suy yếu về thâm thần như buồn bã, stress, trầm cảm gây ra trạng thái "buông xuôi".

Nếu ta chú ý thì hầu hết các hành vi bị "nghiện" đều ít nhiều mang tính giải trí, giúp thư giãn thần kinh. Ăn, mua sắm, đánh bài, sex, kết bạn qua internet, chơi game ... đều là các hành vi giải trí trong cuộc sống. Riêng làm việc có vẻ như không thuộc nhóm giải trí nhưng nó là một giải pháp thông dụng để giải tỏa (hoặc trốn tránh) nỗi buồn, bạn không khó nhận ra nhiều người chọn lao vào công việc để quên đi những chuyện buồn lớn trong đời.

Nghiện game là có thật, nhưng hiểu đúng nó như thế nào ?

Qua những tài liệu trên, không thể phủ nhận một sự thật là "nghiện game" là có thật, vấn đề là chúng ta hiểu nó đúng đắn ra sao, xác định đối tượng nghiện như thế nào và quan trọng nhất là chữa nó ra sao.

Như đã nói ở trên, không phải ai ngồi chơi game cũng coi là nghiện game như quan niệm tại Việt Nam thời gian gần đây. Xác định người nghiện game đúng nghĩa không khó, chỉ cần dựa trên 2 tiêu chí nêu ở phần trên về dấu hiệu của người mắc bệnh hành vi. Nếu một người chơi game sau đó tự dừng chơi để làm việc khác thì đó là một người bình thường. Nhưng nếu một người chơi game mà không thể nào tự dừng lại được và bất chấp hậu quả thì đó là người nghiện game.

Cũng như những thông tin mà tiến sĩ Elizabeth Hartney chỉ ra trong bài viết "Nghiện là vấn đề của lý trí, cơ thể và tinh thần" - về mặt tâm thần học người nghiện vấp phải một tổn thương nào đó kiến họ rơi vào trạng thái buông xuôi và dính vào tác nhân nghiện ngay khi tiếp xúc. Chính vì vậy để giúp người nghiện thoát khỏi sự ảnh hưởng của chứng nghiện cần có sự thông cảm và giúp đỡ của những người xung quanh. Để người nghiện không tái nghiện cần phải tìm ra tổn thương về tinh thần của bệnh nhân và lấp đầy nó. Có thể ví dụ một người có bố mẹ chia tay, sống thiếu tình thương gia đình nên lao vào nghiện game. Cần phải có một gia đình để người đó trở về nếu muốn họ thôi nghiện game và cần phải giúp họ vượt qua nỗi đau bố mẹ chia tay nếu không họ sẽ lao vào nghiện tiếp hoặc sẽ nghiện một thứ khác nếu không tiếp cận được với game.

Nghien game duoi cai nhin khoa hoc
Người nghiện game cần được giúp đỡ thay vì kỳ thị.

Các trung tâm cai nghiện game và cai nghiện internet chính thống (không phải các trung tâm chữa theo kiểu "trừ tà" xuất hiện ở Trung Quốc) đều dựa vào điển này để giúp học viên xa rời internet và game. Các học viên sẽ được tham gia các hoạt động ngoại khóa, trò chơi kết nối quan hệ bạn bè ở thế giới thật, học cách yêu cuộc sống và sống vui vẻ thông qua việc tìm hiểu về thiên nhiên, con người trên thế giới. Đó là tác động đúng khoa học của việc chữa nghiện.

Một sai lầm nghiêm trọng trong nhận thức về nghiện game, đó là sự kỳ thị. Có thể do những hiểu biết quá sơ sài về vấn đề này nên nhiều người thậm chí là nhiều cơ quan báo chí có xu hướng cổ xúy cho tâm lý kỳ thị người nghiện game trong xã hội. Người nghiện game bị mô tả như một đại diện của tệ nạn, một kẻ luôn sẵn sàng trở thành một tội phạm ghê gớm bất cứ lúc nào. Sự cổ xúy kỳ thị đó càng đạp cho người nghiện lún sâu hơn, cái họ cần là sự cảm thông và chữa lành nỗi đau về tinh thần chứ không phải những ánh mắt ghét bỏ và những sự áp đặt tội lỗi.

Qua những tài liệu, những giải thích như trên chúng ta đã có một cái nhìn cơ bản và dựa trên khoa học về nghiện game. Vấn đề lúc này là hành động như thế nào để bảo vệ cộng đồng game trước những người nghiện game thực sự và những kỳ thị sai từ bên ngoài. Tự thân game thủ phải nhận biết về mức độ và thời lượng chơi game của mình để tránh chơi quá độ, tự tìm cách giải quyết và chấp nhận những cú sốc trong cuộc sống để tránh rơi vào trạng thái buông xuôi dẫn đến nghiện. Cũng cần phải nhắc đến sự giúp đỡ của chính bạn bè chơi game khi phát hiện bạn của mình có dấu hiệu nghiện và những nghiên cứu chính sách quản lý khoa học của cơ quan chức năng giúp trong sạch hóa cộng đồng game thay vì đối xử với nó như một mớ hỗn tạp mơ hồ.

Viet Bao (Theo_Monster_vnsf - diễn đàn Game8)


Nhận xét tin Nghiện game dưới cái nhìn khoa học

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Nghiện game dưới cái nhìn khoa học bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nghien game duoi cai nhin khoa hoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Nghiện game dưới cái nhìn khoa học ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Điểm Tin Game của chuyên mục Game.






  • Thoi su 24h184 De cu nguoi thay Tuong Ngo
    Thời sự 24h(18/4): Đề cử người thay Tướng Ngọ

    Cả nước hơn 7.000 ca sởi, Hà Nội đang đỉnh dịch; Bộ Công an đề cử người thay Tướng Ngọ; Bầu Kiên: Từ siêu xe đến dép tổ ong ngày ra tòa; Thảm cảnh gia đình vụ nổ mìn kinh hoàng 2 người chết

  • Thoi su trong ngay Ong Gia khai ve bau Kien
    Thời sự trong ngày: Ông Giá khai về bầu Kiên

    Nạn nhân vụ Cát Tường bị rạch bụng sau khi chết?; Hoãn phiên xử bầu Kiên và đồng phạm; Ông Trần Xuân Giá khai gì về bầu Kiên?; Nổ súng xối xả trong nhà nghỉ chấn động Cần Thơ; Tai nạn thảm khốc trên cao tốc, 5 người chết...

  • Thoi su 24h164 Xe cho xang chay giua pho
    Thời sự 24h(16/4): Xe chở xăng cháy giữa phố

    Ông Võ Văn Thưởng nhậm chức Phó bí thư TP.HCM; Hợp long cầu dây văng lớn nhất Việt Nam; Hoang mang số liệu trẻ tử vong do dịch sởi; Hà Nội: Cháy lớn tại khu công nghiệp Vĩnh Tuy

  • Thoi su trong ngay 2 ca si bi cuop giua Sai Gon
    Thời sự trong ngày: 2 ca sĩ bị cướp giữa Sài Gòn

    Bộ Giáo dục xin 34 nghìn tỷ đổi mới chương trình; Dừng xử vụ Cát Tường, trả hồ sơ điều tra bổ sung; Chết tức tưởi sau khi bác sĩ rút 3 lọ tủy sống; Hai ca sỹ bị cướp giữa Sài Gòn...

  • Thoi su tuan qua Ca nha bi cuon vao gam oto
    Thời sự tuần qua: Cả nhà bị cuốn vào gầm ôtô

    Đường Trường Chinh bị nắn cong như thế nào; Nóng trước phiên xử vụ Cát Tường; Kỳ lạ hai xe ô tô chung biển số xanh “san bằng tất cả”; Nữ sinh mang thai ngất ở lớp rồi tử vong; Vì sao không công bố dịch sởi?...

  • Nghin le chuyen tuan qua 134 204 Benh soi lan rong hang tram tre tu vong
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (13/4 - 20/4): Bệnh sởi lan rộng, hàng trăm trẻ tử vong

    Số trẻ mắc sởi tăng cao, số ca tử vong do sởi và các biến chứng do sởi chưa có dấu hiệu dừng lại khiến người dân hoang mang, còn các cơ sở y tế thì phải gồng mình chống quá tải trong suốt một tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1304 1904
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (13/04 – 19/04)

    Hà Tĩnh: dân bắt công an, phá nhà cán bộ; Tòa trả hồ sơ, yêu cầu điều tra lại vụ Cát Tường; Hoãn phiên tòa xét xử \'Bầu Kiên\' và đồng phạm; Xả súng kinh hoàng vào cảnh sát ở Cần Thơ; Dương Chí Dũng có \'cửa\' thoát án tử?; Thiêu sống người tình vì ngoại tình với con trai;..........là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh Showbiz tuan 134 194
    Toàn cảnh Showbiz tuần (13/4 – 19/4)

    NSND Trịnh Thịnh qua đời, cuộc chia tay gây tiếc nuối của "cặp đôi vàng" Trương Ngọc Ánh - Trần Bảo Sơn, ca sĩ Minh Quân phanh phui sự hào nhoáng giả tạo của showbiz, người mẫu Phương Mai, Nathan Lee bị lên án vì "mạt sát" Huyền Chip, hay HH Trúc Diễm, Bà Tưng, diễn viên Kim Hiền, ca sĩ Lâm Chi Khanh đều liên tiếp bật mí tình yêu với người hâm mộ là những thông tin nổi bật của showbiz Việt trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 13 1942014
    Toàn cảnh kinh tế tuần 13 - 19/4/2014

    Kể từ ngày 16/04, Tòa án Nhân dân Thành phố Hà Nội sẽ bắt đầu xét xử bầu Kiên và những con số trong vụ án này thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận. Ngoài ra, những thông tin xung quanh làn sóng sáp nhập ngân hàng, gói tín dụng 50.000 tỷ đồng... cũng là những sự kiện tài chính nóng hổi được dự luận quan tâm.

  • Tong hop Doi song tuan qua 134 204
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (13/4 - 20/4)

    Dịch sởi hoành hành gây ra những nỗi đau xé lòng và nhiều câu chuyện đáng bàn khác; Số phận của những em bé bị đẩy vào nạn tảo hôn; Tâm sự đắng lòng của những người đồng tính; Xót xa những phận gái bị lừa trở thành gái mại dâm; Những cách dạy con hay, mẹo vặt hữu ích cho gia đình; Nhức nhối vấn đề thực phẩm bẩn là những tin tức nổi bật tuần qua...