Làng nón Tây Hồ

Thao diễn nghề chằm nón lá ở Huế
Nằm bên dòng sông Như Ý, làng Tây Hồ, xã Phú Hồ, huyện Phú Vang (Thừa Thiên - Huế) từ lâu nổi tiếng với nghề chằm nón lá truyền thống. Nhiều người cho rằng nghề chằm nón đã hình thành phải đến hàng trăm năm nay, và nón bài thơ - một nét đặc trưng của Huế cũng xuất phát từ làng nón Tây Hồ.

Quê hương của nón bài thơ

Vùng đất này xưa kia nổi danh có nhiều cô gái xinh đẹp, làm say đắm bao chàng trai trong vùng. Con gái làng Tây Hồ chừng mười tuổi thì đã tự học chằm nón và có người suốt đời chỉ theo nghề chằm nón. Còn đàn ông ngoài việc đồng áng, họ cũng thường giúp một tay ủi lá hay chẻ tre làm vành.

Thời kháng chiến, làng Tây Hồ là một căn cứ địa cách mạng vững chắc của quân dân ta. Người dân Tây Hồ bám đất, bám làng mà sống; đàn ông thanh niên theo cách mạng, các chị các mẹ chằm nón, làm ruộng, vừa đảm bảo cuộc sống vừa có lương thực nuôi bộ đội.

Người dân Tây Hồ luôn tự hào quê mình là nơi xuất xứ của nón bài thơ xứ Huế. Chiếc nón bài thơ ra đời ở Tây Hồ như một sự tình cờ. Đó là vào khoảng năm 1959-1960, ông Bùi Quang Bặc - một nghệ nhân chằm nón lá, cũng là một người yêu thơ phú trong làng đã có sáng kiến làm nên nón bài thơ, bằng cách ép những câu thơ vào giữa hai lớp lá, tôn vinh thêm vẻ đẹp của chiếc nón.

Lúc đó, nón lá ở Huế chủ yếu bán vào thị trường ở các tỉnh phía Nam, nên hai câu thơ đầu tiên được ông Bặc ép vào chiếc nón là: “Ai ra xứ Huế mộng mơ / Mua về chiếc nón bài thơ làm quà”.

Ban đầu, nón bài thơ được người dân Tây Hồ làm để tặng người thân, không ngờ lại được mọi người yêu thích. Từ đó, những người làm nón ở Tây Hồ bắt đầu làm nón bài thơ hàng loạt, đưa ra bán ở thị trường. Những câu thơ được ép vào nón cũng đa dạng và phong phú hơn, thường là những câu thơ về Huế.

Để làm đẹp cho nón, họ còn ép thêm tranh về sông Hương, núi Ngự cạnh bài thơ. Trải qua một thời gian khá dài, chiếc nón bài thơ là sản phẩm độc quyền của làng nón Tây Hồ. Rồi theo lẽ thường tình, những cô gái làng Tây Hồ đi lấy chồng về các miền quê khác, họ mang theo nghề nón lá truyền thống của mình, và nghề làm nón bài thơ được lan truyền rộng rãi khắp các miền quê.

Sau này, nón bài thơ đã trở thành một nét đặc trưng của xứ Huế. Ông Bùi Quang Bặc hiện đã về sống tại Nha Trang, nhưng khi chúng tôi hỏi về xuất xứ của nón bài thơ, thì ai cũng biết ông và coi ông như ông tổ đã làm nên nón bài thơ xứ Huế.

Lưu giữ nghề truyền thống

Đối với người dân Tây Hồ, chằm nón là nghề sống còn, dù nghề này không mang lại hiệu quả kinh tế cao. Bình quân mỗi ngày công người chằm nón từ 30-40 ngàn đồng, nhưng nghề này đã giải quyết được một lượng lớn lao động địa phương, nhất là những tháng nông nhàn.

Nhiều người nhờ chằm nón kết hợp với làm ruộng mà cuộc sống ổn định, có điều kiện nuôi con ăn học. Chị Võ Thị Trang biết chằm nón từ năm 14 tuổi, nay đã hơn 30 năm gắn bó với nghề cho biết, nghề chằm nón tuy không giàu, nhưng có đồng vô đồng ra.

Chồng chị Trang mất hơn mười năm nay, để lại 4 người con, nhờ nghề chằm nón, chị đã nuôi con ăn học nên người. Đứa con gái út của chị mới 15 tuổi, nhưng đã là một thợ chằm nón lành nghề. Bình quân mỗi ngày gia đình chị Trang chằm từ 7-8 chiếc nón, trừ chi phí tre, lá còn lãi được 50-60 ngàn đồng.

Hiện làng Tây Hồ có hơn 300 hộ gia đình sinh sống, thì gần 90% hộ gia đình làm nghề chằm nón lá. Những người thợ chằm nón ở Tây Hồ nổi tiếng với đôi bàn tay khéo léo, chiếc nón làm ra được mọi người yêu thích. Nón lá Tây Hồ có 3 loại: nón thường, nón lá kè và nón bài thơ.

Không riêng gì gia đình chị Trang, biết bao gia đình ở Tây Hồ nhờ nghề chằm nón mà ổn định cuộc sống. Nón lá sau khi chằm xong được đem ra bán ở chợ nón Dạ Lê, xã Thủy Vân (Hương Thủy), một số mang về chợ An Cựu, Đông Ba. Rồi từ đây, nón lá được mang đi làm quà trên khắp mọi miền đất nước.

Nón thường hiện giá từ 10-15 ngàn đồng/chiếc, nón bài thơ từ 15-20 ngàn đồng/chiếc. Trước, nón bài thơ rất thịnh hành, người dân Tây Hồ làm không kịp bán, các con buôn thường về tận làng để đặt hàng.

Chúng tôi đến nhà bác Dương Thị Hường khi mọi người đang say sưa với những đường kim, luồn qua từng kẽ lá. Bác Hường cho biết, nhiều gia đình ở đây sống sung túc nhờ nghề chằm nón. Còn con gái Tây Hồ nổi tiếng đẹp, là nhờ “ngồi trong râm trong mát, nên da trắng, tóc dài”.

Còn mệ Dương Thị Bề, đã ngoài 80 tuổi, miệng bỏm bẻm nhai trầu, vẫn nhớ những ngày chằm nón nuôi con theo cách mạng. Bây giờ mệ Bề là Mẹ Việt Nam anh hùng, có chồng và 4 con là liệt sĩ. Tuổi đã cao, nhưng ngày ngày mệ vẫn ngồi xem và truyền nghề cho con cháu.

Ngày nay, biết bao làng nghề truyền thống đang bị mai một, nhưng nghề chằm nón lá ở Tây Hồ thì vẫn tồn tại với thời gian, bởi dân làng yêu thích và muốn lưu giữ nghề mà cha ông mình đã chọn. Tây Hồ còn là một địa chỉ du lịch của du khách trong và ngoài nước khi đến Huế .

Theo PHAN LÊ - Sài Gòn giải phóng

Video nổi bật

Những lý do không nên cho con gái uống rượu
00:00 / --:--

TIN Du Lịch NỔI BẬT

Du lịch thế giới qua những lễ hội sôi động diễn ra trong tháng 3

Thu hút hàng triệu người tham gia mỗi năm, những lễ hội nổi bật trên thế giới diễn ra trong tháng 3 dưới đây không chỉ là nơi du khách có thể vui chơi, mà còn là dịp để tôn vinh những giá trị văn hóa của nhân loại.

4 thiền viện nổi tiếng nhất Việt Nam

Không chỉ mang đến cảm giác an nhiên tự tại, Trúc Lâm Tây Thiên, Trúc Lâm Yên Tử, Trúc Lâm Đà Lạt còn say đắm lòng người với bức tranh sơn thủy hữu tình, cảnh quan tuyệt đẹp.

Lễ hội đầu năm: Tràn ngập hình ảnh “Người Việt xấu xí”

Cứ đến mùa du xuân, người ta lại bắt gặp nhan nhản những hình ảnh phản cảm của người Việt tại các lễ hội. Dù đã bị phê phán nhiều nhưng “căn bệnh” này dường như đã trở nên khó chữa. Theo các nhà nghiên cứu văn hóa, nguyên nhân sâu xa của thực trạng này là do ý thức của người dân còn quá kém.

Nhận xét tin Làng nón Tây Hồ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Làng nón Tây Hồ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Lang non Tay Ho ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Làng nón Tây Hồ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Điểm Đến Thú Vị của chuyên mục Du Lịch.

hats West Lake Village
West Lake, Phu Vang, as Italy, Phu Ho, Thua Thien - Hue poem conical, features, derived from, conical hats, families, traditions, people, famous people, slow

Located on the river as Italy, West Lake Village, Phu Ho, Phu Vang (Thua Thien - Hue) long famous for carving traditional conical hats. Many people believe that carving cones have formed hundreds of years to come, and hat poem - a feature ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Du Lịch


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn