Phố tranh chép, nỗi đau kép

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Khu phố “Tây ba lô” ở quận 1, TPHCM từng xôm tụ la liệt khách mua tranh chép. Đó là nỗi đau của mỹ thuật. Nay phố tranh chép ế ẩm vì suy thoái kinh tế. Lại thêm một nỗi đau với những họa sỹ chuyên nghiệp không có kế sinh nhai nào ngoài việc nhái tranh.

Miệt mài chép. Ảnh: T.N.A
Miệt mài chép. Ảnh: T.N.A.

Chép, chép và… lại chép

Ở các nước phát triển, vi phạm bản quyền bị phạt rất nặng, người ta hoặc sở hữu tranh thật hoặc vào bảo tàng để ngắm, nhưng khi du lịch ở Việt Nam, đến khu phố Tây, một “bảo tàng” với hàng ngàn bức họa đã bày sẵn.

Họa sĩ Nguyễn Huy Toàn, hiện giảng dạy một số môn ở trường mỹ thuật, nói: “Khu phố Tây ba lô có chừng vài chục phòng tranh thì tất thảy đều là phòng tranh chép. Giá bình quân mỗi bức tranh được bán chỉ từ 10-25 USD”.

Cường là một họa sĩ tự do quê gốc ở Quảng Ninh. Học dở dang trường mỹ thuật, anh mở một tiệm tranh chép ở khu phố Tây ba lô ở Q.1, TPHCM kiếm sống. Tiệm có 4 thợ vẽ, đang “sở hữu” hơn 200 bức tranh chép kiệt tác của thế giới. Cường cười cười bảo: “Tranh gốc giá triệu đô, tranh chép giá triệu đồng”.

Bốn thợ vẽ của anh không giới hạn đề tài, tranh gì khách mua thì vẽ. Tranh ấn tượng, hình ảnh chiến tranh, bìa băng đĩa nhạc, ảnh các ca sĩ nổi tiếng, đều được “sơn dầu hóa” hết cả.

Chất liệu, màu khá tốt, thậm chí hàng chục năm tranh chép chưa xuống màu. Đề tài phong phú, chẳng hạn với mảng tranh Việt Nam, ta thấy tranh sinh hoạt làng quê, tranh thiếu nữ, chân dung người già, cảnh chợ búa, cảnh đạp xích lô, những mảng tường đầy chữ nghĩa, dòng người hối hả… Tranh nước ngoài thì hầu như không thiếu tác phẩm của tác giả vĩ đại nào. Pablo Picasso, Gustav Klimt, Claude Monet, Andy Warhol… Một thế giới toàn tác phẩm “giả”.

Hàng chục cửa hàng rực rỡ, phong phú, những bộ sưu tập lên đến dăm trăm bức. Nhưng, đằng sau sự náo nhiệt và rực rỡ của màu sắc ấy lại là những đôi mắt mệt mỏi và u buồn của những người làm nghề vẽ chép.

Đại hạ giá

Chị Lan người Quảng Trị, thuê một cửa hàng ở phố Bùi Viện. Chị nói giá nhà tăng, giá tranh giảm. “Cũng như nhiều người ở đây, chúng em vừa là chủ vừa làm công, tự vẽ tranh để bán lấy công làm lãi. Cái gì cũng thuê thì không tồn tại được”. Chị cho biết có khi cả tuần mới bán được vài bức tranh chép. Cô vẫn đi dạy kèm môn vẽ để kiếm thêm tiền trang trải cuộc sống.

Chơi tranh chép vì sính tranh ngoại hay vì tranh chép rẻ? tôi hỏi. Anh Toàn nói: “Chủ yếu do giá rẻ”. Anh dẫn chứng không ít tranh Việt Nam bán rất chạy khi chúng là … tranh chép, giá chỉ vài trăm ngàn, trong khi tranh gốc giá hàng chục triệu đồng chẳng ai mua.

Một khi dòng tranh tồn tại không phải ở giá trị nghệ thuật của nó và ở chỗ giá rẻ, thì cuộc đua hạ giá sẽ trở nên khốc liệt.

Anh Toàn tính: “Cách đây dăm năm, một bức tranh chép tác phẩm của danh họa Van Gogh khổ 60x80 cm giá 1,5 triệu đồng, hiện nay chỉ là 500.000 đồng. Giá cả mọi thứ đều tăng. Riêng tranh chép giá giảm chỉ còn bằng 30% so với 5 năm trước”.

Phố không ý tưởng

Nghèo ý tưởng và sao chép ý tưởng sẽ đưa phố tranh về đâu?

Theo họa sĩ Toàn, tranh chép có nhiều loại. Chép một số nét cơ bản, chép gần như nguyên xi, phóng tác dựa trên bản gốc. “Với người có nghề, chép tranh chẳng có gì khó - anh Toàn nói - nhưng với thợ tay ngang lại là chuyện khác. Đôi khi họ chỉ cố gắng vẽ cho được những nét chính nhất”.

Người xem nhiều, người mua ít
Người xem nhiều, người mua ít.

Việc kinh doanh cũng trở thành lối mòn. Một chủ cửa hàng nói: “Bức nào bán được thì lập tức cả phố bò ra sao chép ra hàng loạt, bày tràn lan!”. Cường nói: “Không có gì mới cả! Hàng chục năm nay hầu như tranh không có gì thay đổi, vẫn ngần ấy đề tài và chủng loại!”.

Khách tha hồ khảo giá, so sánh chất lượng. Cường nói: “Họ đi năm sáu cửa hàng, xem chỗ nào đẹp nhất, rẻ nhất, họ mới mua. Họ trả giá đến vài chục nghìn mỗi bức”. Có lẽ, người mua đã nhận thấy sự èo uột đằng sau những bức tranh sặc sỡ.

Linda, một khách hàng đến từ Philippines nói tranh chép ở đây không đẹp như chị từng nghe: “Tôi đi tìm hàng chục cửa hàng mà không được bức nào ưng ý”. Tới đâu chị cũng cố bới hàng đống tranh ra xem từng bức, nhưng rồi lại thất vọng bỏ đi.

Họa sĩ Toàn bảo: “Có gần 200 thợ vẽ ở đây, nhưng 90% là những người tới học việc và được đào tạo truyền tay tại cửa hàng chứ chẳng qua trường lớp gì”.

Chép tranh không đem lại cảm hứng cho con người. Chỉ sự sáng tạo mới đem đến cảm hứng. Cực quá mà phải ngồi chép tranh thôi chứ có ai muốn làm công việc ấy đâu .

Họa sỹ Dũng

Thật bất công nếu không nhắc tới một số họa sĩ thực thụ. Anh Dũng chẳng hạn, anh là họa sĩ tốt nghiệp chính quy tại Huế, từng có triển lãm nơi đất cố đô. Người họa sĩ gầy gò này nói: “Nghề họa sĩ ở Việt Nam rất khó sống. Hầu hết lớp họa của tôi không ai sống bằng nghề vẽ. Tôi thích cầm cọ, đành sống bằng nghề chép tranh người khác như thế này đây”.

Anh Dũng lý giải vì sao tranh chép không đẹp và không hấp dẫn đối với những người biết chơi tranh: “Chép tranh không đem lại cảm hứng cho con người. Chỉ sự sáng tạo mới đem đến cảm hứng. Cực quá mà phải ngồi chép tranh thôi chứ có ai muốn làm công việc ấy”.

Phút giây nghệ sĩ

Chị Bích Vân có hai phòng tranh, hàng chục thợ vẽ miệt mài. Không hiểu sao trong lúc thị trường ế ẩm mà chị lại bận rộn vậy? Bích Vân nói: “Tranh chép đã bão hòa rồi anh ạ. Hiện giờ chúng em phải đặt thêm nhiều mẫu mới, thậm chí người bên nước ngoài đưa mẫu cho chúng em vẽ, mỗi lần xuất đi cũng được vài trăm bức”. Hóa ra, chị đang chuyển từ làm tranh giả sang … làm tranh thật.

Không từ chối đặt hàng nào, dù là chuyển thể từ ảnh sang tranh
Không từ chối đặt hàng nào, dù là chuyển thể từ ảnh sang tranh.

Cường cũng nói với tôi là anh đang chuyển hướng kinh doanh mảng tranh sáng tác. Phòng tranh của anh đã có 30% tranh của các họa sĩ ký gửi.

Anh Toàn cho biết anh cũng đang ký gửi một số bức nhỏ để lấy tiền mua vật liệu sáng tác: “Giá vô chừng, có khi bán vài trăm đô, có khi năm chục đô cũng bán. Khách phố tranh chép phần nhiều nghèo”.

Khách trả giá một số bức tranh siêu thực của anh Toàn ở mức 200 USD, nhưng anh muốn gấp đôi số đó. “Tôi cần tiền làm triển lãm cá nhân đầu tiên của mình vào cuối năm nay”- anh chia tay tôi ở phố tranh chép với thông tin như vậy.

Tôi nhìn theo, thấy anh đi đôi dép nhựa bộ đội, hỏi ra mới biết người họa sĩ ấy từng phục vụ trong quân ngũ.

Chưa tới 20% tranh bán ra là tranh sáng tác, nhưng ở cái phố tranh chép lâu năm này, có lẽ đó là những tín hiệu đặc biệt tốt lành.

Họa sĩ Dũng cũng nói với tôi rằng anh mới bán được một bức tranh sáng tác với giá mấy trăm USD. Giá ấy không cao nếu so với công sức của anh bỏ ra trong quãng thời gian 20 năm ở nhà thuê, ăn cơm bụi và chép tranh người khác. Nhưng việc bán được tranh mang ý nghĩa khác.

Đó là tác phẩm mà anh “đã vẽ trong trạng thái tinh thần và bút pháp hoàn toàn tự do” -Dũng vui vẻ nói với tôi.

Theo Trần Nguyễn Anh/Tiền Phong

Việt Báo
Comment :Phố tranh chép, nỗi đau kép
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Phố tranh chép, nỗi đau kép bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Pho tranh chep noi dau kep ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Phố tranh chép, nỗi đau kép ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Đời Sống-Gia Đình
Pho reproduction, dual pain
Vietnam, Anh Toan, recession, backpackers, artists, pain, painting, shops, dozens, art, copy, price, people , year, new
Street reproduction, dual-zone pain street "backpackers" in District 1, Ho Chi Minh City each neighbor from buyers is listed reproduction. It is the pain of fine arts. Reproduction this humid city because the economic downturn ....
  • Thoi su 24h276 6 diem mo trong vu an o Binh Phuoc
    Thời sự 24h(27/6): 6 điểm mờ trong vụ án ở Bình Phước

    Thảm cảnh chung cư: Nước phun từ thang máy vào phòng ngủ tầng 21; Ngân hàng ưu tiên tuyển người cùng họ sếp: Vi phạm luật lao động?; 'Ngáo đá' có thể dẫn đến hành vi giết người chặt xác; Vợ xinh đẹp mất tích lúc đang tắm: Người yêu cũ bất ngờ lên tiếng; Hé lộ cuộc mua bán củ sâm Ngọc Linh "khủng" quý hiếm hơn 100 tuổi

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.