vietbao

Tư tưởng của Lênin với thời kỳ quá độ đi lên CNXH

Tu tuong cua Lenin voi thoi ky qua do di len CNXH
Lênin đã từng nhấn mạnh: “Chúng ta phải để cho nông dân, với tư cách là người sản xuất nhỏ, có được một phạm vi tự do khá lớn”.

Thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN có nghĩa là phương thức phát triển kinh tế của đất nước là nền kinh tế thị trường, nhưng được nhà nước định hướng vào việc bảo đảm chính sách xã hội và công bằng xã hội đối với đa số nhân dân.

Kiểm nghiệm khắc nghiệt của thực tiễn sàng lọc và loại trừ không ít những lý thuyết một thời được xem là chân lý và cũng làm sống lại, sinh động lạ thường nhiều tư tưởng giá trị nhưng có lúc lại bị lãng quên. Tư tưởng của V.I. Lênin về thời kỳ quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội (CNXH) thuộc hoàn cảnh thứ hai này.

Bước nhảy vọt có ý nghĩa

Sau “mười ngày rung chuyển thế giới”, Cách mạng Tháng Mười Nga thành công. Mặc dù phải lao vào cuộc nội chiến ác liệt chống lại thế lực phản cách mạng trong nước có sự tiếp tay can thiệp của đế quốc nước ngoài, nhà nước công nông non trẻ vẫn phải đặt ra và giải quyết vấn đề căn bản: Con đường nào đưa nước Nga lạc hậu trở thành nước XHCN? Đã từng có suy nghĩ đơn giản có thể dễ dàng hiện thực hóa ngay mô hình xã hội cộng sản mà chủ nghĩa Mác từng phác họa. Đã từng có những chiến dịch - choáng váng vì thành công của khởi nghĩa vũ trang và nội chiến cách mạng - ào ạt xông lên, đánh nhanh thắng nhanh nhằm thủ tiêu giai cấp bóc lột, xóa bỏ tư hữu, không cho thị trường tồn tại... Và kết quả là “Cuộc sống đã chỉ ra sai lầm của chúng ta” - như Lênin thừa nhận, và kinh nghiệm thực tiễn đó làm cho “quan niệm của chúng ta về CNXH thay đổi căn bản”. Đâu là những thay đổi căn bản đó?


Trước hết, theo Lênin, không được “tự hạn chế ở chỗ đem chủ nghĩa tư bản (CNTB) đối lập một cách trừu tượng với CNXH”(V.I. Lênin: Toàn tập, T.43, trang 370). Cách mạng XHCN Tháng Mười Nga thành công tạo ra bước nhảy vọt có ý nghĩa toàn thế giới: lần đầu tiên trong lịch sử loài người chính quyền về tay giai cấp công nhân. Nhưng chớ nên khuếch đại bước nhảy vọt này sang các lĩnh vực khác, ở đó sự phát triển là quá trình tiến hóa tuần tự, chỉ có thể đẩy nhanh hơn hoặc rút ngắn, chứ không thể bỏ qua. Không thể tự vẽ ra bức tranh tương lai của riêng mình, mà chỉ có thể thấy tương lai đó trong thực tế ở các nước phát triển hơn. Cần phải tiếp thu, chiếm lĩnh, kế thừa toàn bộ những thành tựu mà văn minh nhân loại đã đạt được, phải “trên cơ sở của chủ nghĩa tư bản hiện đại” mà xây dựng CNXH (T.34, trang 258). Lênin đặt câu hỏi: “Liệu có thể kết hợp, liên hợp, phối hợp Nhà nước Xô viết, nền chuyên chính vô sản, với chủ nghĩa tư bản nhà nước được không?”, và Người trả lời: “Tất nhiên là được” (T.43, trang 268).

Kinh tế thị trường định hướng XHCN

CNXH và CNTB là hai chế độ chính trị xã hội cùng trên nền tảng vật chất kỹ thuật là nền văn minh công nghiệp, có cùng cơ sở là nền kinh tế thị trường. Thời kỳ quá độ là thời kỳ phát triển đặc biệt, là trạng thái tồn tại xen kẽ cả hai cơ cấu trong một thực thể. Cái đòi hỏi sáng tạo ở đây là lựa chọn con đường và giải pháp, “tất cả sự khéo léo của chính sách là ở chỗ biết tính đến những nhiệm vụ đặc thù của từng bước quá độ đó”(T.40, trang 129), là nghệ thuật mềm dẻo, phải qua một loạt giai đoạn sơ bộ, những mắt khâu trung gian - những cái bảo đảm cho quá trình chuyển hóa tuần tự, nhịp nhàng tiến lên CNXH.

Để tiến hành công nghiệp hóa, Lênin đề nghị nên bắt đầu từ nâng cao nền kinh tế nông nghiệp, khôi phục và phát triển các xí nghiệp vừa và nhỏ. Lênin cũng chủ trương duy trì những hình thức sở hữu khác nhau. Kinh tế nông nghiệp cá thể vẫn chưa tận dụng hết những khả năng phát triển tiềm tàng của nó, Người nhấn mạnh: “Chúng ta phải để cho nông dân, với tư cách là người sản xuất nhỏ, có được một phạm vi tự do khá lớn”(T.43, trang 373). “Chủ nghĩa cá nhân của nông dân có đáng sợ với CNXH không?”, Lênin đã hỏi như vậy và Người trả lời: “Không”(T.43, trang 459).

Cùng với nền đại công nghiệp, Lênin còn nhìn thấy cơ sở kinh tế của CNXH trong nền kinh tế thị trường. Người chỉ rõ: “Việc trao đổi hàng hóa, tức đòn xeo chủ yếu của chính sách kinh tế mới, được đặt lên hàng đầu” (T.43, trang 400). Thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN có nghĩa là phương thức phát triển kinh tế của đất nước là nền kinh tế thị trường, nhưng được nhà nước định hướng vào việc bảo đảm chính sách xã hội và công bằng xã hội đối với đa số nhân dân.

PGS-TS NGUYỄN QUANG ĐIỂN

(theo NLĐ)

Việt Báo
Comment :Tư tưởng của Lênin với thời kỳ quá độ đi lên CNXH
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tư tưởng của Lênin với thời kỳ quá độ đi lên CNXH bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tu tuong cua Lenin voi thoi ky qua do di len CNXH ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tư tưởng của Lênin với thời kỳ quá độ đi lên CNXH ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Chính Trị
Leninist ideology of the transitional period towards socialism go
market economy, the transition level, economic development, social policy, to revive, leap, ideological orientation, go up, state security, the majority, Leninism, Socialism, p
Institutional market economy oriented method that is economic development of the country as market economy, but is oriented to the state to ensure social policy and social justice for most people. Test ...
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Nhung thong tin dang doc nhat trong tuan tu 2182782016
    Những thông tin đáng đọc nhất trong tuần (từ 21/8-27/8/2016)

    Vụ rơi máy bay quân sự làm một học viên phi công tử vong, tự thuê người chặt chân, tay mình để trục lợi bảo hiểm, đau đáu lòng ngư dân miền Trung câu hỏi bao giờ cá biển ăn được, hay vụ sập mỏ vàng ở Lào Cai đoạt mạng 7 người,... là những tin nóng được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2108 27082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (21/08 - 27/08/2016)

    Tiền ở một loạt các ngân hàng lại "bốc hơi", vấn nạn thực phẩm bẩn bủa vây người Việt, áp lực thu ngân sách khiến giá xăng dầu tăng, những băn khoăn về việc mua điện từ Lào, CPI tháng 8 tăng 0,1% so tháng trướ ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t