Thứ tư, 23 Tháng chín 2009, 11:56 GMT+7

Cần làm rõ khái niệm “định hướng xã hội chủ nghĩa”

Góp thêm ý kiến cho việc sửa đổi, bổ sung Cương lĩnh 1991, Hội đồng Lý luận trung ương và Trường đại học Kinh tế quốc dân tổ chức hôm qua (22/9) hội thảo khoa học với chủ đề “Mô hình kinh tế tổng quát trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam: Cơ sở lý luận và thực tiễn”.

Cuộc hội thảo được dày công chuẩn bị trong nhiều tháng qua đã thu hút tới gần 80 tham luận của các chính khách, học giả hàng đầu.

Mắt xích chủ yếu: Nhà nước pháp quyền + chế độ dân chủ

Đồng Trưởng ban tổ chức hội thảo - GS-TS Nguyễn Văn Nam khẳng định: Các tham luận đều đạt được sự đồng thuận rất cao là “Dân tộc Việt Nam muốn “sánh vai với các cường quốc năm châu” thì không có sự lựa chọn nào khác ngoài phát triển kinh tế thị trường. Bởi vậy, mô hình kinh tế tổng quát mà Đảng ta xác định với vế đầu là “kinh tế thị trường” hoàn toàn đúng đắn và sáng suốt. Tuy nhiên, khi gắn vế sau vào, tức yếu tố XHCN thì phát sinh nhiều quan điểm khác nhau”.

Mô tả ảnh.
Ảnh: LK
Đến từ Viện Kinh tế Việt Nam, PGS-TS Lê Cao Đoàn phân tích: Điều nhấn mạnh ở đây là việc đổi mới kinh tế chuyển sang kinh tế thị trường và mở cửa hội nhập nền kinh tế vào tiến trình phát triển hiện đại của nền kinh tế toàn cầu lúc đầu không phải xuất phát từ hệ tư tưởng mà chịu sự thúc ép và quy định của quy luật tăng sức sản xuất, tăng hiệu quả trong phát triển kinh tế.

Khi hệ kinh tế Xô viết bất lực trong việc giải quyết các quy luật kinh tế trên thì chính quy luật thép của kinh tế đó giúp người ta vượt qua được vấn đề hệ tư tưởng để đổi mới và phát triển.

Phó Chủ tịch Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam, nguyên Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh - GS-TS Trần Ngọc Hiên cho rằng: Sự phát triển của nhà nước pháp quyền và chế độ dân chủ trở thành mắt xích chủ yếu giữa kinh tế thị trường với thể chế chính trị.

Về mặt chính trị, sự phát triển kinh tế thị trường trở thành bước ngoặt kết thúc các chế độ chuyên chế và hình thành chế độ dân chủ. “Không thể coi là đã hình thành nền kinh tế thị trường khi nhà nước chưa ra khỏi tình trạng quan liêu, tham nhũng phổ biến. Không thể coi là đã có nhà nước pháp quyền khi trong xã hội còn thiếu dân chủ và tính tự phát của người dân còn phổ biến”, GS Hiên nói.

Cần làm rõ khái niệm “định hướng XHCN”

Cựu ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh - GS Nguyễn Đức Bình ủng hộ khái niệm “kinh tế thị trường định hướng XHCN” nhưng không ủng hộ cách gọi đó là “mô hình tổng quát của thời kỳ quá độ”.

Lý do, theo GS Bình thì trước hết công thức này quá chung chung, trừu tượng. Kinh tế thị trường có thể hiểu được, chỉ cần ra đường là thấy nhưng định hướng XHCN chẳng thấy đâu. Hơn nữa, quá độ lên XHCN còn bao nhiêu yếu tố cơ bản khác chứ không chỉ là kinh tế thị trường. GS Bình cũng nhấn mạnh: “Kinh tế thị trường tự bản thân nó không mang thuộc tính định hướng XHCN. Trái lại, thuộc tính tự nhiên của nó là tiến lên chủ nghĩa tư bản”.

Không nghĩ như GS Bình, GS-TSKH Lê Du Phong (Đại học Kinh tế quốc dân) nói: Cuối thế kỷ XX, kinh tế thị trường chuyển sang mô hình mới là kinh tế thị trường hiện đại. Đây là mô hình dựa trên nền tảng khoa học công nghệ tiên tiến, kết hợp hài hòa giữa bốn yếu tố: thị trường - nhà nước pháp quyền - xã hội dân sự - hội nhập quốc tế sâu rộng. Mục tiêu chung mà nền kinh tế hiện đại hướng đến là sự hưng thịnh của quốc gia, dân tộc, sự giàu có của người dân và sự bình đẳng giữa con người.

GS Phong cho rằng: Vì khái niệm kinh tế thị trường định hướng XHCN khó giải thích rõ ràng nên nó làm cho chúng ta không triệt để trong đổi mới tư duy kinh tế. Từ đó, cơ chế, chính sách và các giải pháp tổ chức, quản lý nền kinh tế chúng ta đưa ra không rõ ràng, dứt khoát và minh bạch.

Phát triển bền vững cần có nền kinh tế tri thức

GS Lê Du Phong đề xuất mô hình “Nền kinh tế thị trường hiện đại nhằm đảm bảo dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. PGS Lê Cao Đoàn đồng tình: “Dân giàu, nước mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh là những giá trị nội tại của tiến trình phát triển toàn cầu, đã và đang được thực hiện trong thực tiễn phát triển”.

Bổ sung cho các ý kiến trên, GS Hiên nói thêm, định hướng kinh tế thị trường phải gắn với xác định mô hình kinh tế theo xu hướng thời đại: định hướng phát triển bền vững, tức là “tăng trưởng kinh tế đi đôi với tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường” như đã nêu trong văn kiện (của Đảng - PV).

Xu hướng này nảy sinh trên cơ sở sự ra đời và lớn mạnh của kinh tế tri thức. Vì vậy, muốn đi theo định hướng phát triển bền vững nền kinh tế, tất yếu phải sớm xây dựng nền kinh tế tri thức. Cả hai mặt đó đồng thời phát triển sẽ làm cho mục tiêu chính trị ngày càng hiện thực và mới có sức hấp dẫn.

Theo phân tích của GS Hiên, mô hình công nghiệp hóa dựa vào khai thác tài nguyên và nguồn lao động rẻ để thu hút đầu tư nước ngoài và dựa vào xuất khẩu để tăng trưởng kinh tế đã để lại hậu quả nặng nề về mặt xã hội và môi trường. Đây là mô hình đã lỗi thời, không phù hợp yêu cầu xây dựng nền móng của chế độ mới cũng như xu thế thời đại.

Từ góc nhìn vận động của lịch sử, có thể nhận thấy bản chất kinh tế thị trường nhất định đi đến một xã hội tương lai. đó là xã hội mang bản chất nhân văn, xã hội của sự phát triển tự do và toàn diện của cá nhân mỗi người, xã hội phát triển trong quan hệ hài hòa giữa con người với con người và con người với tự nhiên sau một quá trình lịch sử đầy máu và nước mắt” - GS Trần Ngọc Hiên nhấn mạnh.

Theo Pháp Luật TP.HCM

Nhận xét tin Cần làm rõ khái niệm “định hướng xã hội chủ nghĩa”

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cần làm rõ khái niệm “định hướng xã hội chủ nghĩa” bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Can lam ro khai niem dinh huong xa hoi chu nghia ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cần làm rõ khái niệm “định hướng xã hội chủ nghĩa” ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Tức của chuyên mục Chính Trị.

Need to clarify the concept of "socialist orientation"
Vietnam, Binh GS, GS Hien, University of National Economics, socialist-oriented, market economy, the model fact, the transition period, the economy, the development, concepts and clarify, overall, politics, science, people

Adding comments to the amendment, supplement Platform in 1991, the Council of Management central review and the University of National Economy held yesterday (22/9) scientific conference entitled "The economic model for overall period of transition to socialism in the ...





  • Toan canh kinh te tuan 0607 1207
    Toàn cảnh kinh tế tuần (06/07 - 12/07)

    Sau lần tăng giá xăng vào giữa tháng 6, dư luận lại dậy sóng với thông tin giá xăng tăng lên mức cao nhất trong lịch sử vào lúc 20h ngày 7/7. Trong khi đó, trên thị trường tài chính - tiền tệ, tỷ giá USD/VND giảm mạnh liên tiếp về mức trước khi điều chỉnh tỷ giá....

  • Tong hop Doi song tuan qua 67 127
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (6/7 - 12/7)

    Nhiều câu chuyện thú vị bên lề kỳ thi Đại Học 2014; Mẹ bỏ rơi con, trói con vào cột nhà...là những cách nuôi dạy con đáng lên án; Nhiều câu chuyện về gia đình đáng suy ngẫm; Ngoại tình - đề tài nhạy cảm nhưng không của riêng ai; Hải sản lạ giá rẻ đến giật mình liệu có đáng tin? Mỹ phẩm làm đẹp chứa đầy độc chất...là những tin tức nổi bật tuần vừa qua...

  • Nghin le chuyen tuan qua 067 127
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (06/7 - 12/7)

    Việt Nam gửi thư LHQ... đập tan luận điệu xảo trá của TQ; Lễ tang của 18 chiến sĩ hy sinh trong vụ máy bay rơi ở Hòa Lạc không thể kìm hãm được sự đau đớn tiếc thương. Hà Nội đồng ý tăng viện phí 20%; hay thông tin Phát hiện hàng tấn thuốc trẻ em giữa cánh đồng ...là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (06/7 - 12/7).

  • Ban tin suc khoe tuan tu 6127
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 6-12/7)

    Điều tra vụ sản phụ và thai nhi chết bất thường; Giảm mức đóng bảo hiểm y tế theo gia đình;Bệnh tiểu đường tuýp 1 và các triệu chứng; Đoán tương lai con qua từng tháng sinh; Stress không phải lúc nào cũng hại; Cách yêu giúp đốt cháy calo, giảm cân hiệu quả; Bụng phẳng lỳ với những động tác đơn giản... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0607 1207
    Toàn cảnh Showbiz tuần (06/07 – 12/07)

    Sự thật ngỡ ngàng về cuộc tình của hot girl Tâm Tít và anh trai Bảo Thy, Cha đẻ "Dế Mèn phiêu lưu ký" qua đời ở tuổi 95, Sao Việt tưởng nhớ 1 năm ngày mất ca sĩ Wanbi Tuấn Anh, Vợ chồng Tăng Thanh Hà bị ném đá khi cầm cờ ngược trên khán đài World Cup, NTK Võ Việt Chung bị cướp 300 triệu đồng, đám cưới ngọt ngào của danh hài Gia Bảo, em gái Công Vinh là những thông tin nổi bật trong tuần qua.