Món ngon mùa mưa

Viết trong những ngày mưa bão…

Cũng đã gần cuối thu nên tìm mãi mà không thấy mây lưng trời, mưa ngang đồi hay sương bên thềm thì cũng chẳng lấy gì làm lạ. Chút lá vàng sót lại cũng kịp tả tơi theo cái mưa, cái gió giật liên hồi của cơn bão Lekima vừa qua. Thu đã chết bên song cửa nhường lại cho mùa đông đang án ngữ khắp nơi nơi.

Mon ngon mua mua
Thật ra thì Huế cũng chỉ có hai mùa mưa nắng, bốn mùa chẳng phân định rõ ràng. Chỉ có ai tinh ý lắm mới nhận ra được cái chuyển mình của thời tiết qua từng chút đổi thay của đất trời. Mùa đông ở Huế cũng là mùa mưa. Vài cơn mưa của vợ chồng Ngâu đầu thu kéo dài cho đến khi nặng hạt và dầm dề thì cũng chính là lúc sang đông. Mùa mưa lại bắt đầu. Cái thứ mưa thâm trầm, dai dẳng hết ngày này qua tháng nọ. Thành ra, muốn đi đâu, làm gì cũng ngại. Mưa kèm với cái lạnh, năng lượng tiêu hao nhiều nên ăn vào là thấy đói. Cái bụng mùa đông cứ cảm thấy thiêu thiếu, làm việc gì cũng chẳng yên. Chính vì thế, tiện đây, tôi viết ra một vài món ngon mùa mưa để các anh chị cùng tham khảo. Để còn ấm cái thân, chắc cái bụng trong những ngày mưa bão sắp tới.

Mới chỉ vừa mới nghe tin áp thấp thôi thì mạ cùng đứa em họ đã lục đục làm muối sả suốt cả buổi chiều. Nhiều lúc trong năm, còn lợi dụng cái thất thường của trời đất, giữa những này hè nóng nực, ông trời lại cho một vài ngày rét mướt, cũng là cơ hội cho mấy bà nội trợ thay đổi khẩu vị cho gia đình, nhấm nháp hương vị mùa mưa giữa tiết hè oi bức. Thường thì những lúc như thế, mạ tôi lại làm món muối sả ruốc, như cái nếp nhà đã cũ. Trong Thực phổ bách thiên (100 bài thơ tứ tuyệt dạy nấu ăn kiểu Huế) của bà nhất phẩm phu nhân Trương Đăng Thị Bích, bút hiệu Tỷ Quê viết và ấn hành năm 1915 có bài:

Rang Muối Sả

Tuy rằng muối sả rất nhiều công,
Thịt nạc vằm ra muối trộn chung,
Ruốc sả đều rồi thêm thí ớt,
Xào cho tơi kỹ sẽ đem dùng.

Muối sả (hình ảnh: Nguoivienxu.vietnamnet.vn)
Muối sả (hình ảnh: Nguoivienxu.vietnamnet.vn)

Mùa mưa, cây sả tốt tươi. Nếu nhà có vườn thì ra hái một vài bó sau hè, còn không thì ra chợ lựa củ nào thật tròn, thật chắc. Rửa sạch, bỏ phần ngọn, chỉ lấy phần củ chắc tròn, cắt lát mỏng rồi giã. Cối sả giã xong có màu tím nhạt, thoang thoảng mùi hương của đất. Nếu ăn cay thì cho thêm vài trái ớt mọi, giã đều. Cùng với một vài nắm đậu phụng đâm chội, có thêm thịt nạc vằm thì càng tốt rồi rang vàng trên chão. Đến khi vàng tới thì cho thêm một chút ruốc, quậy đều kẻo cháy cho tới khi khô thì thôi. Mùi sả cộng với ruốc bay lên sực nức, cùng với gió lan tỏa khắp nơi. Nên hễ có nhà nào làm thì cả xóm đều hay. Muối sả rang xong, để nguội, cho vào lọ rồi ăn dần. Đến buổi cơm lại lấy ra, ăn hoài không ngán. Cái vị muối sả the the, cay cay, cái mặn mặn, nồng nồng của ruốc, hòa chung với cái vị gạo mới còn thơm mùi ruộng nhai mà cứ nghe ngọt lừ trong miệng. Càng nhai lại thấy càng ngon, hương vị ngạt ngào cứ thấm dần vào chân răng, đầu lưỡi. Ăn no, ăn say quên cả mưa to, gió lớn. Mấy chị em phụ nữ giảm béo cũng nên làm một vài lọ muối sả. Có khi hết mùa mưa lại lấy được thân hình thon thả như hồi con gái mà chẳng cần phải kiêng khem gì nhiều, để rồi còn kịp khoe cùng nắng xuân.

Mùa mưa cũng là mùa lụt. Sau vụ gặt Hè Thu, khi “lúa lên tra, rơm lên đụn” xong xuôi thì cũng là lúc con lụt đến. Rồi cứ thế, lụt ông, lụt bà, con to, lụt nhỏ, lụt bòn, lụt xép nối đuôi liên hồi cho đến tận tháng Chạp.

Lụt to lút ngõ
lụt nhỏ lút đồng
lụt xép ướt lông
lụt ông ướt nhà
lụt bà ướt bếp…

Đi chợ mùa lụt, mấy bà nội trợ cố lùng cho được vài mớ cá cấn, cá mại, cá to, cá nhỏ đủ chủng loại, đủ màu sắc, say con nước bạc sa vào mấy tay cất rớ, gọi chung là cá nước lụt. Mấy con cá đang mùa tức trứng, chỉ chực con nước đầu nguồn đổ về để vượt thác sinh sôi, ai dè lại xuôi theo dòng nước dữ sa vào tay mấy tay cất rớt hay chẳng may lọt vào nơm, vào đó. Để rồi vào mắt mấy bà nội trợ, biến thành om cá kho, ngon không chê vào đâu được. Cá mua về, rửa sạch cho bay mùi nước bạc, bẻ thêm vài trái ớt xanh, dăm bảy hạt tiêu, rồi kho trên bếp cho đến khi thịt cá săn đều, ăn vào thấy dai là ngon. Sau mỗi buổi cơm, bếp than còn đỏ hồng thì cứ để nồi cá liu riu trên bếp. Con cá cong mình, đầu ngó đuôi thì không còn gì ngon bằng, gọi là kho cá ngó đuôi. Thành ra, bữa cơm sau om cá lại ngon hơn bữa trước. Cá mùa này ăn béo ngậy, con nào cũng chắc bụng trứng vàng rộm, nhìn thôi đã thèm. Nếu gặp may, mua được vài mớ mắm dưa, mắm cá của mấy O, mấy Mệ dưới Thuận An lên, đem về kho thật cay thì sơn hào, hải vị cũng không gì sánh bằng. Dân mắm ruốc, vừa ăn vừa khen. Cứ nhịn vì sợ mất phần bữa sau. Gạo lúa mới, vần than trong cái nối đất cho có một lớp cháy vàng mơ thơm phức ở đáy nồi, ăn với cá lụt kho khô thì cứ gọi là ăn mê ăn mệt. Trời mưa, cầm chén cơm trắng, ăn dăm vài con cá, thơm ngát cả mùi đồng.

Cá kho tộ
Cá kho tộ

... Ăn đi vài con cá
Năm bảy cái chột nưa
Có ai biết, ai ngờ
Thế vẫn tròn danh dự...
Con cá , chột nưa – Tố Hữu

Xã Quảng Thọ, huyện Quảng Ðiền, Thừa Thiên Huế, quê hương của Tố Hữu nối tiếng với đặc sản chột nưa. Nói cho rõ ràng là cái chột của cây nưa, một loại thực vật trồng ở những nơi ẩm thấp, gần gũi với cây môn, cây bạc hà nhưng lá của nó lại rất giống lá đu đủ. Cây nưa được trồng vào tháng 4 hàng năm sau khi thu hoạch vụ lúa Đông Xuân. Cho tới khi mấy con lụt lăm le nhảy lên bờ thì cũng là lúc nhổ nưa. Củ nưa chất lên giàn bếp làm lương thực độn cho buổi giêng hai thóc cao, gạo kém, còn chột nưa (thân) chế biến thành thức ăn sau khi tước bỏ lớp da bên ngoài. Chột nưa có thể kho, xào, muối chua ăn dần hay cắt khúc nấu chung với cá. Nhưng không gì tuyệt dịu hơn khi nấu canh với cá nước lụt. Sự hòa quyện giản đơn này lại cho ra món ăn dân dã, đảm bảo ai một lần nếm thử thì cứ mỗi mùa lụt lại cố tìm về ăn cho bằng được. Cái vị thanh thanh, mát mát của nó đã trở thành món canh ngon không thể thiếu được khi ăn chung với muối sả, cá kho. Cứ thế, cả nhà cứ sum vầy quanh bữa cơm, ăn hết chén này qua chén khác mà chẳng thấy no cái bụng. Mặc cho mưa hay gió rét cứ rào rạt ngoài hiên.

Đọc Truyện Online – theo blog Blirding

Vài nét về blogger: Blirding – “Như gió như mây...”

Gửi cảm nhận của bạn theo mẫu phản hồi sau:

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Những kỷ lục Việt Nam thú vị được thiết lập trong dịp 30/4
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Blog Hay NỔI BẬT

Khác biệt ‘đỉnh’ của đôi ta

Theo quan điểm của các nhà khoa học, “đỉnh” của các chị em có nhiều khác biệt so với nam giới và còn là một vấn đề cần được nghiên cứu nhiều hơn nữa.

Nhận xét tin Món ngon mùa mưa

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Món ngon mùa mưa bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mon ngon mua mua ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Món ngon mùa mưa ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Blog Hay.

Sign in or rain
rainy season, fish, a few, days of rain, food, flood, lemongrass, delicious, salt

Write a storm these days ....

Xem tiếp: Blog Hay


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.