Tố tụng ở Việt Nam là kết hợp xét hỏi với tranh tụng

To tung o Viet Nam la ket hop xet hoi voi tranh tung
Ông Hà Mạnh Trí: "Các cơ quan tố tụng sẽ phải thay đổi nhiều nếu dự luật được thông qua".

Hàng loạt quy định mới trong dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự, như tại tòa thẩm phán hay kiểm sát viên hỏi chính, luật sư tham gia tố tụng thế nào... đang gây tranh cãi trên diễn đàn Quốc hội. Có người muốn giữ như hiện hành, người khác muốn cải cách. TS đã có cuộc trao đổi với trưởng ban soạn thảo, Viện trưởng VKSND Tối cao Hà Mạnh Trí về vấn đề này.

- Bản tổng hợp ý kiến cho thấy cơ quan tố tụng các cấp không muốn sửa đổi nhiều Bộ luật Tố tụng hình sự hiện hành (ban hành từ năm 1988), nhưng dự luật trình Quốc hội lại rất nhiều điểm mới. Tại sao vậy?

- Hệ thống tư pháp của ta khác các nước rất nhiều, và nhiều người đã quen với trình tự thủ tục hiện tại, nên không muốn thay đổi. Tuy nhiên thực tiễn điều tra, truy tố, xét xử án hình sự thời gian qua cho thấy đã đến lúc cần cải cách. Nghị quyết 08 của Bộ Chính trị cũng nói rõ: Nghị án phải căn cứ vào kết quả tranh tụng tại tòa. Để được như vậy thì phải nâng cao vai trò của luật sư, của VKS trong suốt quá trình tố tụng vụ án. Phải cá thể hóa trách nhiệm của từng cơ quan, từng cá nhân tiến hành tố tụng... Đây là những vấn đề rất lớn, thực hiện được đã là thành công lắm rồi.

- Thảo luận về dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự, nhiều đại biểu ngành tòa án băn khoăn rằng họ sẽ mất quyền hỏi chính tại phiên tòa. Ông giải thích việc này thế nào?

- Những cái mới, dù rất đúng và cần thiết, vẫn thường khó được được chấp nhận ngay. Hơn nữa nhiều người chưa hiểu đúng. Tinh thần thể hiện trong luật là thẩm phán chủ tọa vẫn chủ trì toàn bộ diễn biến phiên tòa, và vẫn thực hiện xét hỏi. Nhưng vấn đề là hỏi cái gì? Như xét xử vụ án Năm Cam ta đã cải cách: Tòa chỉ hỏi bị cáo đã đọc cáo trạng chưa, đồng ý, chưa đồng ý điểm nào... Sau khi bị cáo trình bày, tòa yêu cầu kiểm sát viên giữ quyền công tố làm rõ vấn đề mà bị cáo nêu ra. Bên công tố hỏi lại bị cáo và nêu những vấn đề liên quan đến vụ án. Luật sư bào chữa cho bị cáo cũng hỏi bị cáo để làm sáng tỏ những tình tiết có lợi cho thân chủ. Luật sư và kiểm sát viên bình đẳng với nhau, nhưng không được hỏi nhau mà chỉ hỏi bị cáo. Trong quá trình xét hỏi đó, có gì chưa rõ thẩm phán có thể hỏi thêm để đủ cơ sở giúp tòa đưa ra kết luận. Nếu phát sinh tình tiết mới thì thẩm phán chủ động làm rõ ngay tại phiên tòa, không được thì yêu cầu cơ quan điều tra bổ sung.

- Có ý kiến cho rằng kiểm sát viên giờ đã làm thông khâu điều tra - truy tố - xét xử, tức là nắm rõ vụ án rồi, nên ra tòa họ không cần hỏi nhiều nữa?

- Chứng cứ thu thập trong quá trình điều tra, truy tố chỉ là kết quả xác minh ban đầu. Tất cả cần được làm rõ tại tòa - điều tra công khai. Tòa kết luận sự việc chủ yếu theo diễn biến tại phiên tòa. Vì vậy kiểm sát viên giữ quyền công tố vẫn phải hỏi. Muốn buộc tội thì phải chứng minh chứng cứ buộc tội công khai ngay trong khi xét xử, chứ không thể án tại hồ sơ như trước.

- Dự luật đã nâng cao vai trò của luật sư. Nhưng nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng như vậy chưa đủ, luật sư vẫn chưa hoàn toàn được bình đẳng với cơ quan tố tụng trong nhiều việc: thu thập chứng cứ, điều tra. Ban soạn thảo giải thích thế nào?

- Đó là vì Việt Nam không như những nước theo truyền thống tranh tụng khác - luật sư hoàn toàn ngang hàng với cơ quan công tố, tòa chỉ đơn thuần là điều hành xét xử, làm trọng tài. Lần sửa đổi này cần hiểu rõ là vẫn kết hợp xét hỏi với tranh tụng, và có phân biệt người tiến hành tố tụng (tòa án, VKS, cơ quan điều tra...) với người tham gia tố tụng (bị can, bị cáo, luật sư, những người liên quan...). Chứng minh tội phạm vẫn là trách nhiệm của cơ quan tiến hành tố tụng, bị can, bị cáo không có nghĩa vụ phải chứng minh mình vô tội. Do đó phải dành cho người tiến hành tố tụng những quyền nào đó khác hẳn với người tham gia. Nếu không, trong một vụ án hình sự có tổ chức, đông bị can, bị cáo, luật sư được hỏi hết người này đến người kia thì thông cung mất.

- Dự luật quy định chung chung rằng luật sư được dùng “các biện pháp luật định” để thu thập chứng cứ. Vậy biện pháp đó là gì?

- Đó là các quyền mà pháp luật quy định cho luật sư: được tham gia từ khi có người bị bắt, được tham gia các cuộc hỏi cung, được thu thập chứng cứ từ bị can, bị cáo, người thân của họ. Luật sư có quyền hỏi bị can nếu được điều tra viên đồng ý. Nhưng câu hỏi và trả lời không phải ghi vào biên bản hỏi cung, bởi đó là biên bản điều tra vụ án do điều tra viên thực hiện. Luật sư có quyền ghi lại các lời khai của bị can để phục vụ cho việc bào chữa, tranh luận trước tòa.

Ta không quy định chỉ được hỏi cung khi có mặt luật sư. Bởi đó là quyền của bị can, nếu họ không yêu cầu thì luật sư cũng không thể tham gia được. Tôi nghĩ chỉ quy định vậy thôi mà bị can nhận thức được thì họ cũng có lợi lắm rồi.

- Nhưng các quy định như vậy thì cơ quan điều tra vẫn sẽ có những thủ thuật gây khó khăn cho luật sư?

- Luật sư cũng có nhiều thủ thuật, tại sao lại cấm cơ quan điều tra. Vấn đề là làm gì cũng không được trái luật. Cũng thừa nhận là luật hiện hành nói luật sư được tham gia từ giai đoạn điều tra, tức khi đã khởi tố bị can, nhưng không có cơ chế rõ ràng nên khó thực hiện. Dự luật lần này quy định rõ hơn: người bào chữa có quyền được thông báo trước về thời gian và địa điểm lấy lời khai của người bị bắt, bị tạm giữ, hỏi cung bị can.

Nghĩa Nhân thực hiện

Theo dòng sự kiện:
Ngành tòa án không muốn thay đổi trình tự xét hỏi (25/05/2003)
Bộ luật Tố tụng hình sự dành chương riêng cho khiếu nại tố cáo (23/05/2003)
Chủ tọa là trọng tài, kiểm sát viên và luật sư - bình đẳng (22/05/2003)
‘Cơ quan điều tra không nên can thiệp hoạt động luật sư’ (20/05/2003)
Hoan nghênh Quốc hội sửa đổi Bộ luật Tố tụng hình sự (09/05/2003)
Xem tiếp»
Việt Báo

Video nổi bật

Chết Cười Với Những Sự Cố Hài Hước Trong Tiệc Cưới
00:00 / --:--
Chủ đề liên quan

TIN An Ninh - Pháp Luật NỔI BẬT

Đầu năm, tổ công tác đặc biệt 141 hoạt động hết ‘công suất’

Trưởng phòng CSGT Công an TP Hà Nội cho biết, trong những ngày đầu năm, lực lượng 141 đã phát hiện 70 vụ và 112 đối tượng có dấu hiệu phạm tội và bàn giao cho các đơn vị điều tra theo thẩm quyền.

Chuyện thật như đùa của những tên tội phạm 'ngốc' nhất trái đất

Khi vụ cướp đang diễn ra, tên tội phạm bất ngờ bị tụt quần. Qúa xấu hổ vì bị ‘lộ hàng’ tên cướp đã vứt cả tiền và dao để chạy ra ngoài nhưng sau đó lại bị bắt vì cố gắng quay lại lấy tiền sau sự cố đáng xấu hổ, theo tin tức mới nhất.

Lời hứa phục thiện của cặp vợ chồng “hoa khôi” trong trại giam

Xinh đẹp, khéo léo, Đinh Thị Như Trang, SN 1994, trú tại phường Ka Long, TP Móng Cái, Quảng Ninh đã nhanh chóng về làm dâu nhà có tiếng giàu có ở TP vùng biên. Cứ tưởng, tương lai sẽ mỉm cười với cô gái duyên dáng có chiếc răng khểnh. Nào ngờ, hạnh phúc chưa được bao lâu...

Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những "cặp đôi hoàn hảo" trong trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần.

Nhận xét tin Tố tụng ở Việt Nam là kết hợp xét hỏi với tranh tụng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tố tụng ở Việt Nam là kết hợp xét hỏi với tranh tụng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết To tung o Viet Nam la ket hop xet hoi voi tranh tung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tố tụng ở Việt Nam là kết hợp xét hỏi với tranh tụng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Pháp Luật của chuyên mục An Ninh - Pháp Luật.

Litigation in Vietnam is associated with litigation questioning
Vietnam, Ha Manh Tri, VKSND evening, Code of Criminal Procedure Code, legal proceedings, Investigation Agency, prosecutors, the issues, discussion, lawyers, defendants, interrogation, the accused, involved, rules, rights

A series of new provisions in the draft Criminal Procedure Code, such as court judges, or controlling asked the lawyer how the proceedings ... controversial National Assembly on the board. Some people want to keep as current, others want to improve ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn